«Μας έκαψαν και μας ξέχασαν»

Εξαπατημένοι δηλώνουν οι κάτοικοι των χωριών της Ηλείας, δυο χρόνια μετά τον εφιάλτη. Η αποκατάσταση των σπιτιών και της περιουσίας τους που χάθηκε, γίνεται μετ’ εμποδίων, αφού η γραφειοκρατία, τα τερτίπια του δημοσίου και οι ντόπιες έριδες καθυστερούν τις διαδικασίες ενίσχυσής τους.

Η βοήθεια των 3.000 και 10.000 ευρώ που δόθηκε ως έκτακτο βοήθημα μετά την καταστροφή δύο χρόνια μετά ζητείται πίσω! «Ήταν προεκλογικές «φούσκες»! Εξαγόρασαν τις ψήφους μας και τώρα τα θέλουν πίσω», λένε οι κάτοικοι της περιοχής που καταγγέλλουν πως η βοήθεια των 93.000 δωρητών από όλον τον κόσμο δεν έχει φτάσει σε αυτούς που την έχουν πραγματική ανάγκη.

«Η κρατική βοήθεια βασίστηκε αποκλειστικά στα χρήματα αυτών των ανθρώπων. Τίποτα παραπάνω δεν έδωσε η ελληνική Πολιτεία. Ακόμη και για αυτά τα χρήματα των συνανθρώπων μας, η διαχείριση στις περισσότερες περιπτώσεις είναι υπέρ των γνωστών και φίλων, δημάρχων, συμβούλων, αρμοδίων», λέει ο Μπάμπης Σαντάρμης, δημοτικός σύμβουλος στο Δήμο Ζαχάρως.

Και σα να μην φτάνουν όλα αυτά, οι χαμηλές αποζημιώσεις, τα αυξημένα χρέη και οι δυσκολίες του αγροτικού επαγγέλματος μετά τις φωτιές, κάνουν πολλούς νέους ανθρώπους να σκέφτονται να εγκαταλείψουν την Ηλεία. «Δουλειές δεν υπάρχουν και αυτά που μας δίνουν δεν αρκούν... Στην Ηλεία πια δεν έχουμε ζωή», μας λένε.

Αγόρασαν τις ψήφους μας

«Τα 3.000αρα γιατί μας τα ζητάνε πίσω; Δανεικά μας τα δώσανε», αναρωτιέται η Αγγελική Λαμπροπούλου μπροστά στο κοντέινερ που τη φιλοξενεί στην Αρτέμιδα. Η ηλικιωμένη γυναίκα αδυνατεί να καταλάβει γιατί το Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών της ζητάει με απανωτές επιστολές να επιστρέψει τα χρήματα που της είχε δώσει τον Αύγουστο του 2007.

Εκατοντάδες επιστολές έφτασαν τους τελευταίους μήνες στους πυρόπληκτους της Ηλείας, ζητώντας να επιστρέψουν τα χρήματα πού τους είχαν δοθεί ως οικονομική βοήθεια. «Είχαν μοιράσει ενημερωτικό φυλλάδιο που έλεγε σαφώς πως κάθε πολίτης που επλήγη από τη φωτιά δικαιούται τα 3.000 ευρώ. Τώρα γιατί τα ζητάνε πίσω;», τονίζει στο «Έθνος της Κυριακής» ο κοινοτάρχης του χωριού Κουτσοχέρα Δημήτρης Μητρόπουλος. «Τελικά λέει μόνο ένας από κάθε οικογένεια έπρεπε να τα πάρει! Πού να τα βρούμε και να τα επιστρέψουμε; Να πάρουμε δάνειο;», συμπληρώνει ο Θόδωρος Κυριακόπουλος, αγρότης από το χωριό Χειμαδιό του Δήμου Ωλένης. «Πήγα και πήρα τις 3.000 ευρώ μαζί με τη γυναίκα μου από την τράπεζα. Επειδή μάλιστα είμαστε και πολύτεκνοι, μας έδωσαν επιπλέον από 1.000 ευρώ. Τώρα ξέρετε πόσα μας ζητάνε πίσω; Πέντε χιλιάδες! Πού να τα βρούμε; Από αυτά τα χρήματα ζούμε ακόμα», λέει ο Νίκος Καλλιντέρης από το ίδιο χωριό.

«Ερχόταν εδώ οι τοπικοί βουλευτές και στο καφενείο μας έλεγε να κάνουμε όλοι ανεξαιρέτως αιτήσεις. Μας πίεζαν να κάνουμε αιτήσεις και για τη μητέρα και για τον πατέρα μας. Αυτοί μας παρέσυραν για να αγοράσουν τις ψήφους μας και τώρα μας τα ζητάνε πίσω», τονίζει ο Κοινοτάρχης.

Πολλές αντιφάσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν οι αγρότες από τα «ξεχασμένα» χωριά του Δήμου Ωλένης. Επειδή –ευτυχώς- εκεί δεν υπήρχαν θύματα, οι «χορηγοί» δεν ήρθαν. «Το ίδιο το κράτος είναι ανακόλουθο με τον ίδιο τον εαυτό. Αρχικά, είχαν πει ότι οι άδειες για τα σπίτια θα βγουν δωρεάν. Τελικά, κατέληξαν στο 50% το Ταμείο Αποκατάστασης Πυροπλήκτων, και τα άλλα από την τσέπη μας. Ωστόσο, οι άδειες αυξήθηκαν κατά 100% από το 2005, με αποτέλεσμα να τα βάζουμε όλα από την τσέπη μας!», λέει ο Πρόεδρος του Συλλόγου Πυροπλήκτων Αγίας Άννας, Γιώργος Μαρκόπουλος. «Το σχέδιο αποκατάστασης είναι βαθιά ταξικό. Αντί να δώσουν ευνοϊκά δάνεια στην πυρόπληκτη ζώνη, εγκρίνανε δάνεια με 1% για όλη την Ηλεία. Αποτέλεσμα; Μεγάλες επιχειρήσεις του Πύργου, που δεν επλήγησαν καν, να ευνοηθούν. Και κατά τα άλλα, μας ζητάνε τα 3.000αρα πίσω!», τονίζει ο Γ. Μαρκόπουλος.

Άλλα παραδείγματα παραλογισμού είναι τα εξής:

- Για μια αποθήκη 20 τ.μ., αν αποζημιωθεί κανείς μέσω ΤΑΠ η αποζημίωση αφορά 5.000 ευρώ. Μέσω ΕΛΓΑ, παίρνει μόνο 1.500 ευρώ.

- Σύμφωνα με το Τ. Ε Ε , για την ανακατασκευή ενός σπιτιού χρειάζονται πάνω από 1000 ευρώ το τ.μ. Την ίδια στιγμή, ο πίνακας του Τ Α Π για το ίδιο έχει τιμή 750 ευρώ.

- Αν στο ίδιο χωράφι κάποιος έχει 50 ελιές, αλλά επιδοτούνται μόνο οι 20, αποζημίωση αφορά στις 20.

- Λένε στους αγρότες για να έχουν ένα εισόδημα, να μπουν στο ταμείο ανεργίας. Αλλά όσοι έχουν ΟΓΑ, δεν μπορούν να μπουν στον ΟΑΕΔ, εκτός αν διακόψουν την ασφάλισή τους!

Γιατί κάηκαν οι άνθρωποί μας;

Αύριο, Δευτέρα, στη μαρτυρική Αρτέμιδα θα πραγματοποιηθεί το μνημόσυνο για τα θύματα της φονικής πυρκαγιάς. Το ψυχολογικό φορτίο είναι βαρύ για τους συγγενείς των νεκρών. Οι συγγενείς μιλούν για εμπαιγμό τους από την Πολιτεία που τους έχει ξεχάσει εντελώς. Την ίδια στιγμή, η Δικαιοσύνη δεν έχει ακόμη αποφανθεί για το τι έκαψε τους ανθρώπους τους...

«Δύο χρόνια τώρα, κανείς από την κυβέρνηση δεν ήρθε να μας ρωτήσει τι κάνουμε, πώς τα φέρνουμε βόλτα. Πρόσφατα, οι πυρκαγιές στην Αυστραλία στάθηκαν αιτία να καούν περισσότεροι από 120 άνθρωποι. Η εισαγγελική διαδικασία εκεί κινήθηκε αυτόματα και οι υπεύθυνοι των πυρκαγιών κατηγορούνται σε βαθμό κακουργήματος! Εκεί είδαμε και τον ίδιο τον Πρωθυπουργό που έσπευσε κοντά στους πυρόπληκτους. Κι όταν του ζήτησαν δυο λόγια, έκλαιγε. Σε εμάς ο πρωθυπουργός ήρθε ντυμένος, με το γνωστό τζάκετ των... «κρίσεων», επισκέφθηκε το Δημαρχείο Ζαχάρως και έφυγε...», λέει ο Σπήλιος Κάρτας, που στην φονική πυρκαγιά της Αρτέμιδας έχασε τον αδερφό του, την αδερφή του και τα τέσσερα ανίψια του.

«Δεν απαιτούσα από τον κ.Καραμανλή να κλάψει, αλλά δεν βρήκε καν το χρόνο να επισκεφθεί τις οικογένειες των θυμάτων. Δεν βρήκε λόγια να μας πει. Δεν ταίριαζε μάλλον στο προφίλ του. Αντίθετα, «κοστολόγησε» 3 και 10.000 στις οικογένειες των πυροπλήκτων και άρχισε να τα μοιράζει αβέρτα, προς άγραν ψήφων για τις εκλογές που ήταν σε λιγότερο από ένα μήνα».

«Όσοι υπουργοί ήρθαν στη Ζαχάρω, αρκέστηκαν στο να πάνε ως το Δημαρχείο κι εμάς ούτε που να μας πλησιάσουν, ούτε ποτέ μας ρώτησαν τα προβλήματα και τα παράπονά μας», συμπληρώνει η Χριστίνα Δρακοπούλου που θρηνεί για τον αδερφό της, εποχικό πυροσβέστη που χάθηκε στην πυρκαγιά της Αρτέμιδας. «Οι συγγενείς των θυμάτων δεν θέλουμε λεφτά. Δικαιοσύνη θέλουμε. Να τιμωρηθούν αυτοί που ήταν αιτία να καούν οι άνθρωποί μας», τονίζει η Σοφία Παππά, που οι γονείς της άφησαν την τελευταία τους πνοή από την πυρκαγιά που έφτασε στο σπίτι τους στο χωριό Σμέρνα.

Η απόδοση Δικαιοσύνης είναι αυτό που ενδιαφέρει τους συγγενείς. Ακόμη και σήμερα, η δικογραφία σχετικά με τα αίτια της πυρκαγιάς που έκαψε τους δικούς τους ανθρώπους βρίσκεται στο στάδιο της προανάκρισης! Κάποιοι συγγενείς έχουν επίσης καταθέσει μηνυτήριες αναφορές κατά συγκεκριμένων Αρχών και προσώπων, αλλά και σε αυτό το επίπεδο καμία εξέλιξη δεν υπάρχει.

«Η δικογραφία είναι ενιαία για ανθρώπους, σπίτια και υλικά αγαθά, με αποτέλεσμα το ερευνητικό πεδίο της Δικαιοσύνης να είναι τεράστιο. Περιμένουμε τον εισαγγελέα να απαγγείλει –αν απαγγείλει τελικά- κατηγορίες», τονίζει η Χριστίνα. «Αλλά έχουν γίνει πολλά λάθη. Για παράδειγμα, η διαταγή για την ΕΔΕ που διενήργησε η Πυροσβεστική σε σχέση με τον θάνατο του αδερφού μου και του άλλου συμβασιούχου πυροσβέστη που σκοτώθηκε ήταν ότι... ο θάνατός τους οφείλεται στη φωτιά. λες και αυτό δεν το ξέραμε!», λέει.

«Σε σχέση με την καθυστέρηση αυτή, υπάρχουν διάφορα σενάρια που ακούγονται στα χωριά. Ότι τελικά, τα εγκλήματα θα παραγραφούν, αφού οι δίκες θα γίνουν μετά την 7ετία. Ή ότι, με το πέρασμα του χρόνου, η ανάμνηση των καμένων ανθρώπων μας και των σπιτιών μας θα ασθενήσει. Βεβαιώνω πως ούτε το ένα, ούτε το άλλο θα συμβεί», επιμένουν οι συγγενείς.

Η Σοφία Παππά έχασε τους γονείς της στις πυρκαγιές της Σμέρνας. Μετά το θάνατο του συζύγου της το 1999, οι άνθρωποι αυτοί ήταν η μοναδική της παρηγοριά και σημαντική βοήθεια για την ανατροφή των τεσσάρων θυγατέρων της. Όταν έχασε και τους γονείς της στην πυρκαγιά, η Σοφία πήρε τα παιδιά της κι έφυγε από το χωριό. Σήμερα, όποτε επιστρέφει στη Ζαχάρω, φιλοξενείται σε φιλικό σπίτι. «Ζούσαμε φτωχικά, αλλά περνούσαμε καλά. Τίποτα το ιδιαίτερο, το πολυτελές, ωστόσο ήταν τόσο ωραία», διηγείται.

Παρόλο που το πατρικό της σπίτι κάηκε ολοσχερώς και κρίθηκε κατεδαφιστέο, η Σοφία δεν έχει καταφέρει να ξεκινήσει οποιαδήποτε εργασία. «Έχω τέσσερα κορίτσια να μεγαλώσω, τα έξοδα είναι πολλά και η γραφειοκρατία και οι διατυπώσεις είναι πάρα πολλές και μας αποθαρρύνουν», τονίζει.

Διχόνοια στην Αρτέμιδα

Στους «χορηγούς» χρωστούν η Αρτέμιδα και η Μάκιστος την γρήγορη αποκατάσταση των σπιτιών που κάηκαν το 2007. Παρότι τα παράπονα και εκεί δεν λείπουν, η εικόνα των χωριών απέχει παρασάγγας από την εικόνα αλλού, εκεί όπου μόνο το Ταμείο Αποκατάστασης Πυροπλήκτων έχει φτάσει.

Στην Αρτέμιδα, η Κυπριακή Δημοκρατία συνεχίζει τις εργασίες για την αποκατάσταση των σπιτιών που είχαν καεί στην πυρκαγιά του 2007. Μέχρι τα μέσα Σεπτεμβρίου, οι 42 από τις συνολικά 47 κατοικίες θα είναι ετοιμοπαράδοτες. Ωστόσο κάποιες οικογένειες που δεν έχουν συγγενείς να φιλοξενηθούν εξακολουθούν να στεγάζονται στα λυόμενα...

«Το σπίτι μου ήταν ψηλά και το άρχισαν τελευταίο. Έφτιαξαν πρώτα του γιου μου που είναι στην Αθήνα και άφησαν το δικό μου που μένω εδώ για αργότερα», μας λέει ο Ανδρέας Καστής, ένας από τους κατοίκους των κοντέινερς. «Φτιάξανε μάντρες, φτιάξανε έρημα σπίτια, γκρεμισμένα από το ’50 και το ’60 και άφησαν τελευταία τα σπίτια των μόνιμων κατοίκων. Και όσα είναι έτοιμα δεν τα δίνουν γιατί θέλουν να κάνουν φιέστες», λέει.

Σύμφωνα με τον κοινοτάρχη του χωριού Γιώργο Κόσσυφα, «το χωριό θα γίνει καλύτερο απ’ ο, τι ήταν. Τα παραδοσιακά πετρόχτιστα σπίτια που έχουν φτιαχτεί είναι υπέροχα, η κεντρική πλατεία και ο δρόμος θα πλακοστρωθεί, ενώ οι Κύπριοι έχουν αναλάβει ακόμη και την πλήρη επίπλωση των σπιτιών αυτών. Δικαιούνται να τα παραδώσουν όπως θέλουν, κάνοντας μια γιορτή για την ολοκλήρωση του έργου», τονίζει στο «Έθνος της Κυριακής». «Ακόμη και την απώλεια της παραγωγής μας, που υπολογίζεται στο 1,6 εκ. ευρώ, κι αυτό οι Κύπριοι θα το καλύψουν. Ας μην είμαστε αχάριστοι».

Μέσα Οκτωβρίου, ο ίδιος ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Δημήτρης Χριστόφιας αναμένεται να μεταβεί στην Αρτέμιδα για να παραδώσει την πλήρη βοήθεια της Κύπρου, που αφορά –εκτός από τα σπίτια- και την ανασύσταση της φυτικής παραγωγής, καθώς και την ενίσχυση της αγροτικής και κτηνοτροφικής ζωής. Μια σύγχρονη μονάδα προβατοστασίου είναι ήδη έτοιμη, όπως και το παραδοσιακό ελαιοτριβείο που θα λειτουργεί και εν είδη μουσείου.

Δεν λείπουν όμως τα παράπονα και οι γκρίνιες μεταξύ των κατοίκων. Κάποιοι δεν είναι ικανοποιημένοι με τη δουλειά που γίνεται σε κάποια σπίτια, άλλοι υποστηρίζουν πως το σπίτι του δίπλα είναι καλύτερο από αυτό που ήταν, μερικοί μιλάνε για βίλες που αντικαθιστούν πρώην ερείπια... «Είμαστε πιστοί στα συμβόλαιά μας με την κατασκευαστική εταιρία. Η ειδική επιτροπή από Κύπριους και Έλληνες μηχανικούς είχαν εκτιμήσει καταρχάς τα τετραγωνικά και τη λειτουργικότητα του κάθε κτίσματος και αυτό εφαρμόζουμε. Δεν ευνοούμε κανέναν και δεν «ρίχνουμε» κανέναν. Είμαστε συνεπείς στο πρόγραμμά μας. Όσο για τη σειρά χτισίματος των σπιτιών, αυτό βασίστηκε στην πορεία της έκδοσης των αδειών», εξηγεί η εκπρόσωπος της Κύπρου στην Αρτέμιδα Ανδρούλα Γιαννακού.

«Θέλουμε να ευχαριστήσουμε πολύ τους αδερφούς Κυπρίους που προσέφεραν τον οβολό τους για το βασανισμένο χωριό μας», τονίζει ο Σπήλιος Κάρτας, συγγενής των 6 από τα 24 θύματα της Αρτέμιδας. «Αλλά θέλουμε να ξεκαθαριστεί το εξής. Γιατί ήρθε η βοήθεια από την Κύπρο ειδικά στην Αρτέμιδα; Ο αείμνηστος Τάσσος Παπαδόπουλος που είχα την τύχη να γνωρίσω προσωπικά, μου είχε πει γιατί: για τη μάνα με τα 4 παιδιά. Ωστόσο, η αιτιολογία που πλανάται στην τοπική κοινωνία είναι πως οι Κύπριοι ήταν φίλοι του τότε υπουργού δημόσιας τάξης και του Δημάρχου Ζαχάρως και αυτοί, λέει, είναι η αιτία που τα χρήματα ήρθαν εδώ...»

Παρά λίγο αγνοούμενος...

Έμεινε αιχμάλωτος στα μπουντρούμια των τουρκικών φυλακών στην κατεχόμενη Λευκωσία για 14 μήνες και 22 μέρες. Κανείς -ούτε συγγενείς, ούτε οι στρατιώτες στην ΕΛΔΥΚ- δεν ήξεραν πού βρισκόταν. Αν δεν είχε καταφέρει να αποδράσει, ο Λάμπρος Πλίτσης μπορεί να ήταν μία ακόμη ιστορία αγνοουμένου της κυπριακής τραγωδίας το 1974. Σήμερα, 35 χρόνια μετά, ζει μόνιμα στη Λάρισα και διηγείται τις ημέρες του Αττίλα, του εγκλεισμού του, αλλά και της αδιαφορίας της ελληνικής Πολιτείας σε βάρος του...
«Βρέθηκα στην Κύπρο στις 19 Ιουλίου του 1974, μία μέρα πριν από την τουρκική εισβολή. Ήμουν ήδη ένα χρόνο στρατιώτης, είχα εκπαιδευτεί στα όπλα και τότε τίποτα δεν «μύριζε» την καταστροφή που θα επακολουθούσε στην Μεγαλόνησο», διηγείται στο «Έθνος της Κυριακής» ο 58χρονος σήμερα Λάμπρος Πλίτσης. «Αποβιβαστήκαμε στην Αμμόχωστο, μεταφερθήκαμε στο στρατόπεδο της ΕΛΔΥΚ στη Λευκωσία και ίσα που προλάβαμε να κοιμηθούμε λίγες ώρες. Τα χαράματα μας ξύπνησαν οι βομβαρδισμοί των τουρκικών αεροπλάνων».
Η πρώτη βόμβα του τουρκικού στρατού έπεσε στο στρατόπεδο της ελληνικής δύναμης. Πολλοί στρατιώτες έχασαν τη ζωή τους, άλλοι τραυματίστηκαν σοβαρά. «Εκείνες τις ώρες επικρατούσε πλήρες χάος», θυμάται ο κ.Πλίτσης. «Δεν θα ξεχάσω τον υπασπιστή Παπαλάμπρου, ο οποίος ήταν ο μόνος που είχε την ψυχραιμία να μας πει: «Παιδιά έχουμε πόλεμο, όλα θα πάνε καλά», μας λέει.
Ακολούθησαν μάχες σώμα με σώμα. Στο στρατόπεδο της Τουρκικής Δύναμης Κύπρου (ΤΟΥΡΔΥΚ), στο απέναντι ύψωμα, οι νεκροί και τραυματίες ήταν πολλοί. «Πολλοί στρατιώτες έχασαν τη ζωή τους, άλλοι τραυματίστηκαν στα χέρια και τα πόδια τους. Εικόνες πολέμου. Όλεθρος και καταστροφή...», τονίζει ο κ.Πλίτσης. «Ακόμη και στην εκεχειρία που υποτίθεται πως επιβλήθηκε στις 22 Ιουλίου, οι μάχες μαίνονταν. Θυμάμαι ένα περιστατικό, που ήμασταν στο στρατόπεδο και οι Τούρκοι πραγματοποιούσαν επίθεση. Μας έλεγαν οι προϊστάμενοί μας «Μη ρίχνετε». Κι αν δεν ήταν ένας λοχαγός, Αρώνης λεγόταν, να μας δώσει εντολή: «Ανοίξατε πυρ», θα μας είχαν σφάξει σαν τα κοτόπουλα».
Στις 23 Ιουλίου, ο Λάμπρος Πλίτσης βρέθηκε με το λόχο του στον Πενταδάκτυλο. Στο δρόμο –αν και εκεχειρία- τα αεροπλάνα των Τούρκων πετούσαν από πάνω τους. Εκεί έμειναν μέχρι τον δεύτερο Αττίλα... «Ο πόλεμος ήταν καθημερινός. Εκεχειρία δεν τηρήθηκε. Τα πάντα ήταν προδομένα. Εμείς οι στρατιώτες δώσαμε την ψυχή μας για να κρατηθεί η Κύπρος. Πολλοί Κύπριοι δεν μας θέλανε, εμάς της ΕΛΔΥΚ, γιατί μας ταύτιζαν με την χουντική κυβέρνηση των Αθηνών που ήταν η αιτία για την τραγωδία τους. Άλλοι καταλάβαιναν ότι κάναμε ο,τι μπορούσαμε και μας φρόντιζαν, μας αγαπούσαν», λέει. «Εμείς τα μάθαμε και τα καταλάβαμε αυτά πολύ αργότερα, γιατί τότε ήταν τόσο μπερδεμένα όλα που δεν μπορούσαμε παρά να εκτελούμε τις εντολές των ανωτέρων μας».
Κι ενώ οι Τούρκοι είχαν πια καταλάβει το 1/3 της Μεγαλονήσου, οι ελλαδίτες στρατιώτες συνέχιζαν να παρευρίσκονται στο στρατόπεδο της ΕΛΔΥΚ στη Μαλούντα. «Και τότε μού συνέβη αυτό που δεν θα ξεχάσω ποτέ στη ζωή μου. Βρέθηκα στη Λευκωσία και έπεσα πάνω σε μια τουρκική περίπολο. Το τελευταίο πράγμα που θυμάμαι από τη σύλληψή μου στις 3 Σεπτεμβρίου του 1975 ήταν αυτό. Ξύπνησα σε ένα μπουντρούμι με πρησμένο κεφάλι και πόδια. Αυτό ήταν. Εκεί έμεινα 14 μήνες και 22 μέρες...».
Ο Λάμπρος Πλίτσης ήταν σε πλήρη απομόνωση κατά τη διάρκεια του εγκλεισμού του. Δυο φρουροί βρισκόταν μονίμως έξω από την πόρτα του κελιού του, ενώ δεν επιτρεπόταν να μιλάει και να έρχεται σε επαφή με κανέναν. Κατά τις μετακινήσεις του, τού φορούσαν κουκούλα.
«Έμαθα αργότερα ότι ήμουν στην τουρκική φυλακή στο μικρό Καϊμακλί, που στα ελληνικά λέγεται Ομορφίτα. Κανείς δεν ήξερε πού ήμουν. Οι στρατιωτικοί της ΕΛΔΥΚ ρωτούσαν για μένα, αλλά οι τουρκικές Αρχές δεν τους έδιναν καμία πληροφορία», λέει.
«Εγώ στην απομόνωση δεν έβλεπα την ώρα να δω την ελληνική σημαία, τα ελεύθερα χώματα. Τι κι αν πέθαινα; Έτσι κι αλλιώς ήμουν νεκρός. Έβαλα λοιπόν μπροστά το σχέδιο της απόδρασής μου. Το έπαιξα λίγο τρελός –για παράδειγμα έπαιζα ποδόσφαιρο χωρίς μπάλα- και τελικά κατάφερα να αποδράσω με ένα πιρούνι. Μια ολόκληρη διμοιρία με ακολούθησε. Έφτασα στο σημείο που έβλεπα την ελληνική σημαία. Αλλά δεν τα κατάφερα να περάσω. Ο τουρκικός στρατός με βρήκε λιπόθυμο το πρωί και με συνέλαβε ξανά».
Η απόδραση του Λάμπρου Πλίτση έκανε γνωστή και την παρουσία του στα κατεχόμενα. Επιτέλους, μαθεύτηκε πως στις τουρκικές φυλακές υπήρχε ένας Έλληνας, που κρατείτο αιχμάλωτος. Τότε άρχισαν οι κινήσεις για την απελευθέρωσή του. «Πέρασα στρατοδικείο και οι Τούρκοι με καταδίκασαν για κατασκοπεία ακριβώς τις ημέρες που ήμουν αιχμάλωτος. Όταν έφτασα στην ελεύθερη Κύπρο δεν το πίστευα πια... Δεν πίστευα καν ότι είχα μείνει ζωντανός», μας λέει.
Στις 26 Οκτωβρίου 1976, ο Λάμπρος Πλίτσης κατάφερε επιτέλους να απελευθερωθεί. Ένα μήνα μετά, μπόρεσε να γυρίσει στην Ελλάδα. «Η ελληνική Πολιτεία δεν πλήρωνε ούτε ένα εισιτήριο για να... πάρει πίσω τον αιχμάλωτό της, έναν άνθρωπο από αυτούς που πολέμησαν για ελληνικά χώματα. Κι όχι μόνο αυτό, όταν γύρισα στην Ελλάδα πέρασα και στρατοδικείο γιατί με είχαν κηρύξει λιποτάχτη. Η αιτία ήταν ότι, πριν συλληφθώ, απέμεναν 3 μήνες θητείας που δεν είχα περάσει. Τελικά, τους έκανα κι αυτούς, αθωώθηκα φυσικά και από το στρατοδικείο», τονίζει.
Όταν επέστρεψε στη Λάρισα, ο Λάμπρος προσπάθησε να ξεχάσει. Έφτιαξε τη δική του οικογένεια, απέκτησε τρία παιδιά και ασχολήθηκε με το ποδόσφαιρο που τόσο αγαπούσε –ξάδερφός του είναι ο πολύ γνωστός τερματοφύλακας Γιώργος Πλίτσης.
Το παράπονό του για την αντιμετώπιση της Ελλάδας απέναντι στους αγωνιστές της ΕΛΔΥΚ είναι διάχυτο. «Είμαστε πολεμιστές... αγνώστου πολέμου, αφού ο πόλεμος στην Κύπρο επίσημα δεν υπάρχει!», λέει χαρακτηριστικά. «Η ελληνική Πολιτεία δεν μου έχει αναγνωρίσει ότι πολέμησα, ότι αιχμαλωτίστηκα, ότι έδωσα –όπως και τόσοι άλλοι- τα πάντα για την πατρίδα μου...»
Στην Κύπρο δεν ξαναπήγε ποτέ, λίγο από φόβο, λίγο λόγω συγκυριών. Όμως, όπως μας λέει, το μυαλό του είναι πάντα εκεί. « Όσοι γυρίσαμε ζωντανοί, πάντα θα είμαστε «εκεί», γιατί «εκεί» χάσαμε φίλους, είδαμε ματωμένους τους συντρόφους μας... Πιστεύω ότι κάποιοι από τους αγνοούμενους είναι ακόμη ζωντανοί και ελπίζω σύντομα να έρθουν πίσω. Όσο για μενα, ποτέ δε μετάνιωσα για τα όσα έκανα, για τα όσα πρόσφερα, για τα όσα διακινδύνευσα... Αν χρειαζόταν, θα τα έκανα ξανά όλα από την αρχή...»

Πέντε πρόσωπα, πέντε "βόμβες" στον Αττίλα

Πέντε πρόσωπα, πέντε «βόμβες» στον Αττίλα... Τριανταπέντε χρόνια μετά, οι αποκαλύψεις για τις θηριωδίες του τουρκικού στρατού κατά την εισβολή στην Κύπρο σοκάρουν. Η είδηση για την ταυτοποίηση των πέντε πρωταγωνιστών της φωτογραφίας-σύμβολο των αγνοουμένων επιβεβαίωσε με τον πιο τραγικό τρόπο τα εγκλήματα που διέπραξαν οι Τούρκοι στρατιώτες σε βάρος Ελληνοκύπριων αιχμαλώτων...
Οι πέντε μέχρι πρόσφατα αγνοούμενοι αποτελούν την πρώτη περίπτωση που βάσει φωτογραφικού ντοκουμέντου πιάστηκαν αιχμάλωτοι από τον τουρκικό στρατό και βρέθηκαν 35 χρόνια μετά θαμμένοι στα κατεχόμενα. Το γεγονός δημιουργεί νέα δεδομένα σε επίπεδο νομικών επιχειρημάτων, αφού αποδεικνύει πως η Τουρκία δεν τήρησε το δίκαιο του πολέμου, την επιστροφή ζωντανών των αιχμαλώτων στην πατρίδα τους...
Σε δηλώσεις του στην τουρκική εφημερίδα Χουριέτ ο Τούρκος φωτογράφος, ο οποίος τράβηξε την πιο γνωστή φωτογραφία αγνοουμένων ισχυρίζεται πως όταν συνελήφθη από τους ελληνοκύπριους είχε στην κατοχή του έντεκα φιλμ από σκηνές του πολέμου. Ισχυρίστηκε μάλιστα πως οι Ελληνοκύπριοι έχουν στα χέρια τους και φωτογραφίες από την ταφή των 5 στρατιωτών.
Όλα αυτά μένουν να αποδειχθούν. Το αδιαμφισβήτητο γεγονός πάντως είναι πως οι 5 στρατιώτες του 398 Τάγματος Πεζικού που συνελήφθηκαν στις 14 Αυγούστου 1974 στο χωριό Τζιάος, εκτελέστηκαν εν ψυχρώ από τους Τούρκους....
Για 35 χρόνια, οι συγγενείς περίμεναν ένα νέο από τους ανθρώπους τους. Μετά την ταυτοποίηση οστών των 5 με τη μέθοδο DNA, οι οικογένειες ετοιμάζονται να θάψουν τους νεκρούς τους... Ακριβώς 35 χρόνια μετά, οι οικογένειες των πρωταγωνιστών μιλούν στο «Έθνος της Κυριακής» για τα παιδιά τους που χάθηκαν, για τις τελευταίες ώρες που έμειναν μαζί, αλλά και για τα 35 χρόνια της σιωπής που έζησαν μέχρι σήμερα...

Γιάννης Παπαγιάννης
Ήταν τριτοετής φοιτητής ηλεκτρολογίας στην Αγγλία, αλλά μόλις έγινε το πραξικόπημα στην Κύπρο αποφάσισε να επιστρέψει για να βοηθήσει την πατρίδα του. Ο Γιάννης Παπαγιάννης έφτασε την Τετάρτη 17 Ιουλίου του 1974 στο χωριό του, στο Νέο Χωριό Κυθραίας και τρείς μέρες μετά έγινε η επιστράτευση. Η μάνα και οι αδελφές του θυμούνται μέχρι σήμερα τον ενθουσιασμό του που θα πήγαινε να πολεμήσει.
«Μόλις φώναξαν για γενική επιστράτευση, σηκώθηκε από το κρεβάτι που κοιμόταν και πήγε να καταταγεί. Περπατούσε και κούμπωνε το πουκάμισό του, τέτοιο ενθουσιασμό είχε... Του λέγαμε να μην πάει, καθώς τότε επικρατούσε χάος στην Κύπρο και κανείς δεν ήξερε ότι είχε έρθει πίσω. «Όχι εγώ θα πάω να πολεμήσω, μας είπε. «Ο ένας δεν πάει, ο άλλος δεν πάει, να αφήσουμε τους Τούρκους να έρθουν να μας πιάσουν;» Και πήγε», θυμάται η αδερφή του, Μαρία Παπαγιάννη.
Η οικογένεια του Παπαγιάννη πρωτοείδε τη φωτογραφία του αιχμάλωτου Γιάννη στις 20 Σεπτεμβρίου του 1974, όταν δημοσιεύτηκαν στην κυπριακή εφημερίδα «Μάχη». «Μπορεί να έγιναν σύμβολο των αγνοουμένων της κυπριακής τραγωδίας, αλλά εμάς αυτή η λέξη μας πλήγωνε. Ο αδερφός μου είναι ήρωας. Όλοι εκμεταλλεύθηκαν τον πόνο μας, το θέμα των αγνοουμένων γενικά. Τόσα χρόνια, καμία επίσημη Αρχή δεν μας ενημέρωσε για το τι είχαν γίνει οι αγαπημένοι μας. Τώρα τους θυμήθηκαν όλοι. Κι αν αληθεύει αυτό που είπε ο Τούρκος φωτογράφος, ότι στα φιλμ είχε και την ταφή τους ακόμη, τότε επιβεβαιώνεται η εκμετάλλευση του αδερφού μου και των υπολοίπων», μας λέει η αδερφή του.
Ύστερα από απαίτηση της οικογένειάς του, η κηδεία του Ιωάννη Παπαγιάννη έγινε χθες, Παρασκευή. «Παρόλο που δεν μας άφηναν λόγω γραφειοκρατίας, απαίτησα να ταφεί την ίδια μέρα που συνελήφθη αιχμάλωτος. Ήταν το λιγότερο που μπορούσαμε να κάνουμε προς τιμήν του ήρωα αδερφού μας», εξηγεί η Μαρία Παπαγιάννη.

Χριστόφορος Σκορδής
Ο Χριστόφορος Σκορδής από το χωριό Δάλι ήταν το 1974 μόλις 24 χρονών. Απόφοιτος της Τεχνικής Σχολής, άριστος σπουδαστής, ο Χριστόφορος εργαζόταν σε μία εταιρεία εισαγωγής εξαρτημάτων και συναρμολογούσε μηχανές, όταν η τουρκική εισβολή τού άλλαξε τα σχέδια.
Η πρώτη φάση της τουρκικής εισβολής τον βρήκε στο Δίκωμο. Υπηρετούσε ως έφεδρος στρατιώτης, με την ειδικότητα του ολμιστή. Μεταξύ πρώτης και δεύτερης εισβολής επέστρεψε για λίγες μέρες στο χωριό του, για να επιστρέψει στη μονάδα του στο Τζιάος, αφού στο μεταξύ ξεκίνησε η δεύτερη εισβολή. Στις 14 Αυγούστου, συνελήφθη μαζί με τους υπόλοιπους τέσσερις της φωτογραφίας. Η οικογένεια του τον περίμενε 35 χρόνια, για να αποκαλυφθεί ότι τελικά ήταν όλα αυτά τα χρόνια νεκρός...
Από την εφημερίδα «Μάχη» είδε η οικογένεια του Χριστόφορου τον άνθρωπό της αιχμάλωτο στα χέρια των Τούρκων στρατιωτών. «Πήγα μαζί με κάποιο γνωστό μου στα γραφεία της εφημερίδας για να μάθω πληροφορίες για το πού βρήκαν τη φωτογραφία. Μου είπε ότι είχαν συλληφθεί δύο Τούρκοι δημοσιογράφοι και τους πήραν τα φιλμ. Όταν επέστρεψε ο Μακάριος στην Κύπρο, πήρα την εφημερίδα και πήγα να τον βρω και να του πω να το θέσει στον Ντενκτάς. Μου είπαν πως ο Αρχιεπίσκοπος την είχε υπόψη του τη φωτογραφία και θα το συζητούσε με τον Ντενκτάς. Απ’ εκεί και πέρα, δίναμε φωτογραφίες παντού. Αλλά κανείς δεν ήξερε τίποτα», λέει ο Πέτρος Σκορδής, μεγάλος αδερφός του Χριστόφορου.
«Μετά από κάποιο διάστημα, γνωρίσαμε έναν αξιωματικό της Αστυνομίας, ο οποίος ήταν υπεύθυνος για το θέμα των αγνοουμένων», αναφέρει ο πρωτότοκος της οικογένειας. Μια μέρα που πήγα στο γραφείο του, μου είπε: «Ευχάριστα νέα. Μας έφεραν μια λίστα ότι υπάρχουν 200 άτομα στο Μπογάζι του Τρικώμου και μέσα σε αυτούς είναι και ο αδελφός σου. Μου είπε ότι θα πήγαινε ο Κληρίδης μαζί με τον Ντενκτάς να επισκεφθεί το στρατόπεδο. Μετά τη συνάντηση, όταν επέστρεψαν πίσω, ο Κληρίδης δήλωσε ότι δεν υπήρχαν ίχνη ότι στο στρατόπεδο εκείνο ζούσαν πρόσφατα άτομα. Πήγα ξανά πίσω στον Αστυνόμο και ρώτησα να μάθω τι γινόταν. Μετά λίγες μέρες, ένας μακρινός συγγενής, ο οποίος ήταν εγκλωβισμένος στην Επτακώμη μου είπε ότι τη συγκεκριμένη μέρα της επίσκεψης του Κληρίδη με τον Ντεκτάς, είδαν λεωφορεία με καλυμμένα τα παράθυρα να φεύγουν από εκείνο το σημείο και να πηγαίνουν προς τον Απόστολο Ανδρέα. Τελικά αποδείχτηκε ότι ήταν όλα εικασίες…», λέει.
«Σήμερα, είμαστε σε ένα πέλαγος», μας λέει ο κ.Πέτρος. «Οι γονείς μας έφυγαν με τον καημό του Χριστόφορου... Εμείς, τα υπόλοιπα αδέρφια του υποστηριζόμαστε από τους ψυχολόγους της επιτροπής αγνοουμένων. Έρχονται στο μυαλό μας όλες οι ευτυχισμένες στιγμές που είχαμε ζήσει. Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία. Πιστεύαμε ότι θα τον ξαναδούμε τον μικρό μας αδερφό».

Φίλιππος Χατζηκυριάκος
Ήταν ο μικρότερος από τους πέντε της φωτογραφίας, μόλις 17,5 ετών...
Ο Φίλιππος Χατζηκυριάκος από τη Αμμόχωστο ήταν άριστος μαθητής της Τεχνικής Σχολής. Είχε μάλιστα καταφέρει να κατασκευάσει μόνος του ένα ποδήλατο. Όταν έγινε όμως η εισβολή, κατετάγη στην Εθνική Φρουρά όπου από την πρώτη στιγμή ξεχώρισε για το ήθος και τις ικανότητες του. Γι’ αυτό και έγινε λοχίας πριν την ολοκλήρωση της εκπαίδευσης των πρώτων 40 ημερών... Δεν έμελλε να γυρίσει. Ούτε ο ίδιος, ούτε και ο πατέρας του, ο οποίος εξακολουθεί να είναι αγνοούμενος...
«Ήταν πολύ ήσυχο παιδί, του άρεσε να στήνει και να ξηλώνει, να δημιουργεί…», θυμάται σήμερα ο αδερφός του, Ανδρέας. Στις 16 Ιουνίου, ο Φίλιππος πρόλαβε να γιορτάσει τα γενέθλιά του. Ήταν και η τελευταία φορά που τον είδε η οικογένεια. «Ήρθε στο σπίτι μου στην Έγκωμη για να δει τα παιδιά μου κι εκεί μιλήσαμε για τελευταία φορά… Στις 13 Αυγούστου ψάξαμε να βρούμε το Φίλιππο και φτάσαμε μέχρι τη γραμμή της Μιας Μηλιάς. Εκεί ο στρατός επέμενε να μην προχωρήσουμε γιατί είχε σπάσει η γραμμή και έρχονταν οι Τούρκοι προς τα κάτω… Από εκείνη τη στιγμή άρχισε η αναστάτωση και προσευχόμουν στην Παναγία να φωτίσει τον αδελφό μου να πάει προς τη δεξιά πλευρά του δρόμου κι όχι αριστερά… Όπως το φοβόμουν όμως είχε τραβήξει προς το
Μαραθόβουνο όπου είχαμε συγγενείς…».
Όταν συνελήφθη ο τούρκος φωτογράφος και βρέθηκαν οι φωτογραφίες, η οικογένεια του Χατζηκυριάκου έμαθε για τη σύλληψή του μαζί με τους άλλους τέσσερις στρατιώτες που ήταν μαζί του. Οι πληροφορίες δεν επιβεβαιώθηκαν παρά μόνο πριν από λίγες μέρες, με την ταυτοποίηση των οστών του με το DNA.
«Με πείραξε πολύ –γιατί ήμουν κι εγώ στρατιώτης- η εν ψυχρώ δολοφονία του Φίλιππου και των άλλων στρατιωτών. Το κρανίο του είχε πυροβοληθεί από πίσω... Για τον πατέρα μου, που η μάμα μας ήταν παρούσα κατά τη σύλληψή του, ήμασταν πιο εξοικειωμένοι με την ιδέα ότι πιθανόν να τον είχαν σκοτώσει. Αλλά για τον αδερφό μου, όχι», μας λέει ο Ανδρέας Χατζηκυριάκος. «Από προχθές που το μάθαμε, η μάμα μας σταμάτησε να μιλάει... Η κηδεία θα γίνει στις 5 Σεπτεμβρίου, αλλά η υπόθεση δεν τελειώνει εκεί. Θα κάνω ότι περνάει από το χέρι μου για τη δικαστική δικαίωση του αδερφού μου», τονίζει.

Παναγιώτης Νικολάου
Ο Παναγιώτης ή Πανίκος Νικολάου καταγόταν από το Έξω Μετόχι Κύπρου και ήταν 26 ετών όταν η φωτογραφία του Τούρκου δημοσιογράφου κατέγραψε για τελευταία φορά το πρόσωπό του. Όπως ανέφερε στην κυπριακή εφημερίδα «Φιλελεύθερος» ο γαμπρός του, Γιαννάκης Χριστοδούλου, επίσης στρατιώτης στο Τζιάος, «το πρωί της 14ης Αυγούστου, ο υπεύθυνος αξιωματικός αναζητήθηκε αλλά δεν βρέθηκε, οπόταν οι περίπου 100 στρατιώτες χωρίστηκαν σε μικρές ομάδες των πέντε ατόμων και ο εγώ με την ομάδα μου έλαβα θέσεις σε ένα ύψωμα, ενώ ο κουνιάδος μου μαζί με άλλους έλαβαν θέσεις λίγο μέσα από το δρόμο σε σημείο που οδηγούσε στην Αμμόχωστο».
Όπως ανέφερε, ο κουνιάδος του Πανίκου είδε από μακριά τουρκικά στρατεύματα να προσεγγίζουν, προερχόμενα από τη Μια Μηλιά και να κατευθύνονται προς το Βαρώσι. Όταν πλησίασαν την ομάδα του κουνιάδου του, αυτός μαζί με τους άλλους τέσσερις στρατιώτες της φωτογραφίας βγήκαν από το όρυγμα με ψηλά τα χέρια και παραδόθηκαν. Ο Γιαννάκης Χριστοδούλου έμεινε στην περιοχή για περίπου δεκαπέντε λεπτά και στη συνέχεια εγκατέλειψε το σημείο μαζί με άλλους τέσσερις που βρίσκονταν μαζί του. Κατά τα λεπτά αυτά, οι 5 όμηροι εξακολουθούσαν να είναι εν ζωή...

Αντωνάκης Κορέλης
Ο Αντώνιος Κορέλης του Μιχαήλ ήταν γεννημένος στην Κυθραία το 1944. Στα 30 του, κλήθηκε να υπηρετεί ως έφεδρος αξιωματικός στην περιοχή Τζιάος. Τελευταία φορά εθεάθη στις 14 Αυγούστου του 1974, μαζί με τους άλλους τέσσερις της φωτογραφίας στον Μαραθόβουνο.
Όπως θυμάται ο Κύπριος γιατρός από τη Ρόδο Γιώργος Συμεωνίδης που υπηρετούσε ως έφεδρος ανθυπολοχαγός στον πόλεμο της Κύπρου και ήταν επικεφαλής διμοιρίας στην οποία υπηρετούσε ο Κορέλης, μετά τον πρώτο Αττίλα, ο ίδιος είχε δώσει άδεια σε κάποιους στρατιώτες για τον εορτασμό του 15Αύγουστου. Ανάμεσα σε αυτούς ήταν και ο Κορέλλης, ο οποίος ήταν ήδη παντρεμένος...
Κανείς τότε δεν ήξερε ότι θα ακολουθούσε ο Αττίλας ΙΙ. Οι «αδειούχοι» είχαν σταθεί περιμένοντας το λεωφορείο. Καθώς στεκόντουσαν στη στάση, είδαν τα τανκς να πλησιάζουν. Παρά το γεγονός ότι δεν υπήρχε καμία ενημέρωση ότι το μέτωπο είχε πέσει, ο Κορέλλης ξαναγύρισε πίσω να πολεμήσει. Δεν είδε ποτέ ξανά την οικογένειά του...

Οι βαρδιούχοι της πολιτικής τον 15Αύγουστο

Στο απόγειο του καλοκαιριού, κατά τις ημέρες που η πλειοψηφία των ψηφοφόρων τους λιάζονται στις απανταχού παραλίες, τα πολιτικά κόμματα εξακολουθούν να δουλεύουν. Τα κόμματα δεν κλείνουν άλλωστε ποτέ! Οι... βαρδιούχοι των κομμάτων παραμένουν εκεί, για να καλύψουν τις πολιτικές ανάγκες της επικαιρότητας και να βγάλουν ασπροπρόσωπα τα στελέχη που... κάνουν διακοπές.
Είθισται, κατά τις ημέρες του 15Αύγουστου, οι ρυθμοί στα πολιτικά κόμματα να χαλαρώνουν και οι μηχανισμοί να δουλεύουν στο... ρελαντί. Λίγα άτομα, περιορισμένη δουλειά, ηρεμία στους διαδρόμους. Αυτό πράγματι συμβαίνει στα γραφεία της αντιπολίτευσης. Γιατί στη Ρηγίλλης, ήταν όλοι εκεί!
Η έφοδος του «Έθνους της Κυριακής» στα γραφεία των κομμάτων επιβεβαίωσε ότι η καλοκαιρινή ραστώνη κυριαρχεί στους περισσότερους κομματικούς μηχανισμούς. Στα κτίρια των κομμάτων της αντιπολίτευσης βρίσκονται οι απολύτως απαραίτητοι: ένας εκπρόσωπος, κάποιος στο γραφείο Τύπου, ίσως κάποιος που έχει ήδη επιστρέψει για ο, τι χρειαστεί. Παρά την διαβεβαίωση πως «όλοι έχουν τα τηλέφωνα και το ηλεκτρονικό τους ταχυδρομείο ανοιχτό», οι «βαρδιούχοι» αναλαμβάνουν το βάρος της σωστής εκπροσώπησης του κόμματος.
Αντιθέτως, στο κτίριο της Νέας Δημοκρατίας, τίποτα δεν είχε αλλάξει από το χειμώνα. Tο πολιτικό, διοικητικό και γραμματειακό προσωπικό ήταν στη θέση του και το μόνο που «μαρτυρούσε» καλοκαίρι ήταν το δυνατό ερ-κοντίσιον του κτιρίου της Ρηγίλλης. Ούτε μία μέρα άδειας ενόψει του εορτασμού του 15Αύγουστου δεν δόθηκε στο προσωπικό, αφού η γιορτή «πέφτει» έτσι κι αλλιώς Σάββατο. Όλη η προετοιμασία των ανά την Ελλάδα επισκέψεων των στελεχών του κόμματος οργανώνεται άλλωστε από το «στρατηγείο» στην Αθήνα.
Όπως μας διαβεβαίωσε ο γραμματέας της κεντρικής επιτροπής, και στα υπόλοιπα κτίρια του κόμματος, η εικόνα ήταν παρόμοια. «Αλλά δεν γίνεται φέτος τίποτε διαφορετικό από αυτό που κάνουμε κάθε καλοκαίρι», έσπευσε να διευκρινίσει ο Λευτέρης Ζαγορίτης, θέλοντας να μην αφήσει καμία υπόνοια για εκλογές... Κι ας είχε συνεργασία με τα πρωτοκλασάτα στελέχη του κόμματος...


ΠΑΣΟΚ
Ακόμη και το καφενείο είναι κλειστό. Στο κτίριο της οδού Ιπποκράτους, όπου βρίσκονται πλέον τα γραφεία του ΠΑΣΟΚ, ελάχιστοι ήταν οι... βαρδιούχοι του 15Αύγουστου.
«Η αλήθεια είναι ότι έχουμε μείνει λίγοι: ο Γιώργος Ελενόπουλος στο γραφείο Τύπου, ο Παύλος Γερουλάνος από τον τομέα της επικοινωνίας και κάποια παιδιά από το τμήμα monitoring για τα ΜΜΕ», δηλώνει στο «Έθνος της Κυριακής» η αναπληρώτρια εκπρόσωπος Τύπου του κόμματος Μαρία Καρακλιούμη. «Όπως είναι όμως γνωστό, το ΠΑΣΟΚ τα πάει περίφημα με την τεχνολογία και είμαστε όλοι σε... on line συνεννόηση», μας λέει.
Κι αυτό φάνηκε τις παραμονές του 15Αύγουστου, όταν προέκυψαν νέες αποκαλύψεις για την υπόθεση Siemens. Το on line σύστημα ενημέρωσης λειτούργησε ρολόι και ο μηχανισμός αντέδρασε αστραπιαία...
Όσο για τη νεαρή αναπληρώτρια εκπρόσωπο, εκείνη δηλώνει συνηθισμένη στις καλοκαιρινές βάρδιες. «Είναι στη νοοτροπία μου να δουλεύω όταν όλοι κάνουν διακοπές, αφού μέλη της οικογένειάς μου δούλευαν σε αεροπορικές εταιρίες και τύχαινε συχνά να έχουν βάρδια όταν όλοι οι άλλοι γιόρταζαν ή έκαναν βουτιές...», τονίζει. «Δεν νιώθω λοιπόν η... αδικημένη που έμεινε πίσω γιατί και η Αθήνα είναι υπέροχη τον Αύγουστο, αλλά και είναι μια ευκαιρία να κάνω δουλειές που δεν προλαβαίνω όλον τον υπόλοιπο καιρό λόγω φόρτου».
Η ησυχία που επικρατεί στους διαδρόμους και τις αίθουσες του κινήματος βοηθούν τους εναπομείναντες να δουλέψουν με την... ησυχία τους. «Όταν είμαστε όλοι εδώ, όλο και κάποιος θα χτυπήσει την πόρτα, όλο και ένα τηλέφωνο θα χτυπήσει. Για δουλειά μισής ώρας, θα χρειαστείς τη διπλάσια. Η ραστώνη του 15Αύγουστου βοηθά να δουλεύουμε απερίσπαστοι και να αφοσιονόμαστε καλύτερα εμείς που μένουμε πίσω», τονίζει.
Από μεθαύριο, Δευτέρα, το ΠΑΣΟΚ θα επανέλθει στην γνώριμη πολυκοσμία των γραφείων του, αφού –εντολή Προέδρου- όλοι επιστρέφουν. «Έχουμε τις τελικές προετοιμασίες για τη ΔΕΘ και για ο,τι άλλο προκύψει», λέει με νόημα η Μαρία Καρακλιούμη.

ΝΔ
Σε αντίθεση με τους καλοκαιρινούς ρυθμούς των υπόλοιπων κομμάτων, στη Ρηγίλλης είναι άπαντες παρόντες. Από τον γραμματέα της κεντρικής επιτροπής της Νέας Δημοκρατίας Λευτέρη Ζαγορίτη, τον γενικό διευθυντή και ταμία του κόμματος Μενέλαο Δασκαλάκη και τον διευθυντή του γραφείου Τύπου Γιώργο Μαλούχο μέχρι το διοικητικό και γραμματειακό προσωπικό, τα στελέχη είναι στις επάλξεις.
«Είμαστε όλοι εδώ, γιατί τα προβλήματα δεν πάνε διακοπές», δηλώνει στο «Έθνος της Κυριακής» ο Λευτέρης Ζαγορίτης. Σύμφωνα με τον γραμματέα της ΝΔ, το γεγονός αυτό δεν είναι περίεργο ή... αποκλειστικότητα του φετινού καλοκαιριού. «Έχουμε να κάνουμε διακοπές από τότε που αναλάβαμε», εξηγεί, θέλοντας να διασκεδάσει κάθε εντύπωση προεκλογικού «πυρετού». «Όλα αυτά τα καλοκαίρια, αρκούμαστε σε αποδράσεις στα τριήμερα και τα Σαββατοκύριακα, αλλά και πάλι είμαστε στα τηλέφωνα», τονίζει.
Ακόμη και την ώρα του ρεπορτάζ, στο γραφείο του γραμματέα για συνεργασία βρίσκονταν ο Μενέλαος Δασκαλάκης, αλλά και ο Γιώργος Μαλούχος. «Η Αθήνα είναι άδεια, οι μετακινήσεις μας έχουν διευκολυνθεί, αλλά και γενικά, το ότι λείπει πολύς κόσμος μας δίνει την ευκαιρία να συγκεντρωθούμε στα ζητήματα», εξηγεί ο Λ.Ζαγορίτης. «Κατά τις εξορμήσεις μας πάντως στα διάφορα σημεία της χώρας, διαπιστώνουμε ότι οι διακοπές «μαλακώνουν» τους ανθρώπους. Οι άνθρωποι που συναντάμε έχουν άλλη διάθεση, είναι πιο ήρεμοι και χαμογελαστοί, παρά τα προβλήματα...», σημειώνει.


ΣΥΝ
Τρεις... κι ο κούκος έχουν μείνει στον Συνασπισμό στο κτίριο της πλατείας Κουμουνδούρου. Τη... βάρδια των ημερών πραγματοποιούν ο γραμματέας της κεντρικής πολιτικής επιτροπής Δημήτρης Βίτσας, ο διευθυντής του γραφείου του Προέδρου Νίκος Παππάς, ο Πάνος Σκουρλέτης από γραφείο Τύπου και ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας που με «έδρα» την Αθήνα... εξορμά στα διάφορα μέρη της Ελλάδας.
Οι εσωκομματικές εξελίξεις δεν άφησαν πολλά από τα στελέχη να ξεκουραστούν τον Ιούλιο και η επόμενη καλύτερη επιλογή διακοπών ήταν ο 15Αύγουστος.
«Είχα προγραμματίσει να φύγω τον Ιούλιο, αλλά με τις εργασίες της κεντρικής επιτροπής δεν έμελλε να κάνω τελικά διακοπές...», λέει ο Δημήτρης Βίτσας, που εξελέγη γραμματέας κατά τις διαδικασίες του Ιούλη. Έκτοτε, αρκείται σε αποδράσεις του Σαββατοκύριακου. «Το... «κατάστημα» δεν μένει ποτέ κλειστό! Άλλωστε ο πρωθυπουργός δεν φεύγει, εμείς πού να πάμε;», λέει αστειευόμενος.
Για τον Νίκο Παππά, διευθυντή του γραφείου του Αλέξη Τσίπρα, είναι ο πρώτος 15Αύγουστος που περνάει στο κόμμα. «Οι επισκέψεις που πραγματοποιεί ο Πρόεδρος στα διάφορα μέρη της Ελλάδας δεν είναι για... αναψυχή, αλλά για να συναντήσει τους ανθρώπους κάθε τόπου, να τους ακούσει και να τους ενημερώσει για τις προτάσεις του ΣΥΝ», εξηγεί ο ίδιος. «Όλη αυτή την προετοιμασία την κάνουμε από εδώ. Είμαστε λοιπόν μια μάχιμη ομάδα δράσης και όχι... απλώς ομάδα περιφρούρησης!», τονίζει.
Εμφανώς μαυρισμένος αφού μόλις πριν από λίγες μέρες έχει επιστρέψει από τις διακοπές του, ο Πάνος Σκουρλέτης από το γραφείο Τύπου δηλώνει... συνηθισμένος στις βάρδιες του 15Αύγουστου. «Ήμουν και πέρσι εδώ και μάλιστα είχαμε σοβαρά γεγονότα: τον πόλεμο στην Οσετία, η απαρχή της ιστορίας Παυλίδη και άλλα πολιτικά θέματα που κληθήκαμε να χειριστούμε. Όλα πήγαν πολύ καλά, αφού τα τηλέφωνα όλων –αν και σε διακοπές- είναι πάντα ανοιχτά!», μας λέει.

ΚΚΕ και ΛΑΟΣ
Σε ρυθμούς διακοπών κινούνται και τα υπόλοιπα πολιτικά κόμματα. Όπως κάθε 15Αύγουστο, έτσι και κατά το φετινό καλοκαίρι, οι περισσότεροι λείπουν, αφήνοντας πίσω τους απολύτως απαραίτητους... Έτσι κι αλλιώς, τα «μπάνια του λαού» χρησιμεύουν και ως τόπος συνάντησης των υποψήφιων ψηφοφόρων σε μια πιο χαλαρή ατμόσφαιρα.
Στον Περισσό, οι «βαρδιούχοι» είναι στις θέσεις τους. Το γραφείο Τύπου λειτουργεί, ενώ τα στελέχη του ΚΚΕ πραγματοποιούν περιοδείες και συγκεντρώσεις ανά την Ελλάδα. Με αντικείμενο «τις εκτιμήσεις για τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών και τις πολιτικές εξελίξεις», τα μέλη του κόμματος δίνουν ραντεβού από την Καρδίτσα και την Ζάκυνθο, μέχρι την Αχαΐα και την Κρήτη...
Στο ΛΑΟΣ, έχει μείνει ένας, αλλά... λέων! Ο εκπρόσωπος του ΛΑ.Ο.Σ Κωστής Αϊβαλιώτης φαίνεται ότι «χτυπάει» υπερωρίες τις ημέρες αυτές. Με συνεχή δελτία Τύπου, δηλώσεις και σχολιασμό της επικαιρότητας και συμμετοχή σε εκδηλώσεις, ο Κ.Αϊβαλιώτης εκπροσωπεί επαξίως το κόμμα του. Μαζί του την έχουν «πληρώσει» και οι συνεργάτες του, που δεν προλαβαίνουν να εκδίδουν δελτία Τύπου με τις δηλώσεις του εκπροσώπου...
Οι υπόλοιποι του κόμματος λείπουν σε διακοπές στα διάφορα νησιά, αλλά και στην ενδοχώρα. Φροντίζουν όμως, παρόλ’ αυτά, να δίνουν το παρόν στα μέρη όπου έχουν επιλέξει για να ξεκουραστούν.

Τέσσερα χρόνια μετά, στο ίδιο σημείο...

Η πλαγιά του Γραμματικού «μαύρισε» χθες το πρωί από τα ρούχα των συγγενών των 121 θυμάτων της αεροπορικής τραγωδίας του «Ήλιος» . Στο εκκλησάκι που έχει χτιστεί στη μνήμη των ανθρώπων που έχασαν τη ζωή τους η ατμόσφαιρα ήταν βαριά, τέσσερα χρόνια μετά την μοιραία πτώση του αεροσκάφους.
Το μνημόσυνο των 121 τα τελέστηκε χοροστατούντος του Μητροπολίτη Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαου, αλλά και παρουσία των τοπικών αρχόντων και κατοίκων του Γραμματικού, που θέλησαν να αξιοποιήσουν την παρουσία του κόσμου και των ΜΜΕ για να διαδηλώσουν κατά της δημιουργίας χωματερής στην περιοχή. Δεν έλειψαν μάλιστα τα μικροεπεισόδια.
Περισσότεροι από 120 συγγενείς έφτασαν από την Κύπρο για να παραστούν στο μνημόσυνο. Παρόντα και τα μέλη των 9 οικογενειών από την Ελλάδα που βίωσαν την απώλεια των δικών τους προσώπων. Μετά την επιμνημόσυνη δέηση, οι συγγενείς κρατώντας αγκαλιά ένα μπουκέτο λουλούδια τα πέταξαν στη χαράδρα που κείτονται από τις 14 Αυγούστου 2005 οι άνθρωποί τους. «Κάποτε να τους βρούμε», ψιθύριζαν οι περισσότεροι. Κοντά και οι Κύπριοι που διαμένουν μόνιμα στην Ελλάδα και βίωσαν την απώλεια με τον πιο τραγικό τρόπο.
«Τόσα χρόνια δεν είχα ξανάρθει στο Γραμματικό. Και μόνο η σκέψη πως θα βρισκόμουν σε ετούτο εδώ το μέρος, με τάραζε», δήλωσε στον «Φιλελεύθερο» ο Κώστας Γάλος από το Γέρι που έχασε τον γιο του και την κοπέλα του στο μοιραίο δυστύχημα. Φέτος, ο κ. Κώστας το αποφάσισε. «Έπρεπε να έρθω κι εγώ. Το ήθελα. Αλλά από τη στιγμή που μπήκα στο αεροπλάνο, έχει πιαστεί η καρδιά μου. Είναι αλλιώς να βρίσκεσαι στο μέρος που ξέρεις πως αγαπημένα σου πρόσωπα άφησαν την τελευταία τους πνοή», μας λέει.
Λίγο πιο πέρα, η Νίκη Μιχαηλίδου κοιτάει αμίλητη την πλαγιά του Γραμματικού. Στο «Ήλιος» επέβαινε ο σύζυγός της, Κυριάκος. «Η 14η Αυγούστου είναι για ‘μένα μια τραγική μέρα. Το 1974 έχασα τους δύο μου αδερφούς, που είναι σήμερα αγνοούμενοι από την Κυθραία, το 2005 έχασα τον άνδρα μου με το αεροσκάφος της «Ήλιος». Κάθε χρόνο αυτές τις μέρες μου είναι δύσκολο», μας λέει.
«Αυτό που θέλουμε είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη ώστε να μην θρηνήσουμε κι άλλα θύματα», συμπλήρωσαν οι συγγενείς.
Μπλέξαν τις ημέρες
Η τελετή ολοκληρώθηκε με... φόντο τα ΜΑΤ και την αντιπαράθεσή τους με τους κατοίκους της περιοχής που διαφωνούν με την κατασκευή Χώρου Υγειονομικής Ταφής Απορριμμάτων στην περιοχή, λίγα μέτρα από το χώρο πτώσης του αεροπλάνου.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της τελετής, οι κάτοικοι ενημέρωναν τους παριστάμενους -Κυπρίους και ελλαδίτες- για την πορεία των έργων στο ΧΥΤΑ και για τον δικαστικό αγώνα που έχουν ξεκινήσει εναντίον της χωματερής, καλώντας τους να πάρουν μέρος στην ειρηνική πορεία που είχαν οργανώσει. «Άλλο το μνημόσυνο, άλλο η χωματερή. Τέτοια μέρα ας μην τα μπλέξουμε», ακούστηκαν να λένε οι συγγενείς.
Κάποια στιγμή, μέρος του πλήθους των ντόπιων πέταξαν πέτρες στα ΜΑΤ, τα οποία απάντησαν με ρίψη δακρυγόνων. Τελικά, οι συγγενείς των νεκρών αποχώρησαν και οι συγκεντρωμένοι κάτοικοι πραγματοποίησαν ειρηνική πορεία.