Διαρκής κοροϊδία για το τζαμί

Γεωργιάννα Καλαϊτζόγλου- Μαρία Ψαρά

«Αστεγη» παραμένει η πίστη για χιλιάδες μουσουλμάνους που διαμένουν στην Αττική. Παρά τις υποσχέσεις και τις δεσμεύσεις των εμπλεκόμενων φορέων, η Αθήνα παραμένει εν έτει 2009 η μοναδική ευρωπαϊκή πρωτεύουσα που δεν διαθέτει επίσημο μουσουλμανικό τέμενος.
Οι 700.000 μουσουλμάνοι που υπολογίζεται ότι διαμένουν σε Αθήνα και Πειραιά αναγκάζονται να «στεγάσουν» την προσευχή της Παρασκευής σε υπόγειες αποθήκες και άθλια διαμερίσματα στο κέντρο. Περισσότεροι από 100 χώροι λατρείας λειτουργούν στην Αττική, οι οποίοι νοικιάζονται ως γραφεία που μετατρέπονται σε... τζαμιά.
Η κατάσταση αυτή αρχίζει να έχει κι άλλες... παρενέργειες. Για πρώτη φορά, η Νομαρχία Αθηνών επέβαλε πρόστιμο ύψους 87.000 ευρώ σε ιδιοκτήτη αποθήκης, επειδή το ακίνητό του είχε μετατραπεί από τους Πακιστανούς ενοικιαστές του σε άτυπο τζαμί.
Τη λειτουργία του τζαμιού στη Νέα Ιωνία κατήγγειλαν οι ένοικοι της πολυκατοικίας, στο υπόγειο της οποίας στεγάζεται. Το πρόστιμο επέβαλε η Διεύθυνση Πολεοδομίας Βορείου Τομέα Νομαρχίας Αθηνών τον περασμένο Δεκέμβριο για αυθαίρετη «αλλαγή χρήσης της αποθήκης σε χώρο όπου συναθροίζονται άτομα για τελετή θρησκευτικών καθηκόντων».
Ο ιδιοκτήτης, σε βάρος του οποίου χρεώθηκε το ποσό, αλλά και οι ενοικιαστές υπέβαλαν ένσταση και η υπόθεση αναμένεται να εξεταστεί εκ νέου την ερχόμενη εβδομάδα. Πρόκειται για τη μοναδική περίπτωση επιβολής προστίμου σε άτυπο χώρο λατρείας μουσουλμάνων που, όπως καταγγέλλουν οι Πακιστανοί της περιοχής, σχετίζεται με τις πρόσφατες οργανωμένες επιθέσεις σε βάρος τους.
ΣυλλαλητήριοΤις τελευταίες 15 μέρες, τουλάχιστον 19 μετανάστες χτυπήθηκαν με σιδηρογροθιές από δύο ομάδες που δρουν οργανωμένα με αυτοκίνητα και μηχανές. Για τον λόγο αυτόν μάλιστα, σήμερα Κυριακή στις 5 το απόγευμα, πρόκειται να πραγματοποιηθεί αντιρατσιστικό συλλαλητήριο στο ΚΕΠ της Νέας Ιωνίας.
«Είμαι 36 χρόνια στην Ελλάδα, έχω την ελληνική υπηκοότητα, είμαι φορολογούμενος πολίτης και πιστεύω πως δικαιούμαι να προσεύχομαι σε ένα αξιοπρεπές μέρος, χωρίς να με κυνηγάει κανείς και χωρίς να χρειάζεται να κρυφτώ σε ανήλιαγα υπόγεια», συμπληρώνει ο Ναϊμ Ελγαντούρ.
«Εμπαιγμός»Σίριαλ η κατασκευή επίσημου τεμένους
«Η κυβέρνηση μας κοροϊδεύει! Εδώ και πέντε χρόνια, τα υπουργεία Εξωτερικών, Εσωτερικών, Παιδείας και Θρησκευμάτων και η Νομαρχία μας στέλνουν από διευθυντή σε διευθυντή, ενώ η τακτική της παρούσας κυβέρνησης είναι να μην απαντά καν στις επιστολές μας», δηλώνει στο «Εθνος της Κυριακής» ο Ναϊμ Ελγαντούρ, πρόεδρος της Μουσουλμανικής Ενωσης Ελλάδας, του μεγαλύτερου σωματείου μουσουλμάνων που ζουν και εργάζονται στη χώρα μας. «Τώρα έχει εμπλακεί και το υπουργείο Εθνικής Αμυνας, γιατί ο χώρος στον Ελαιώνα που είχαμε τελικά συμφωνήσει ανήκει σε αυτό!
Αν δεν έχει βρεθεί ικανοποιητική λύση μέχρι το τέλος του χρόνου, σκοπεύουμε να προσφύγουμε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων». Η συζήτηση για την κατασκευή επίσημου τζαμιού έχει ξεκινήσει από το 2000, αλλά ο σχετικός νόμος προέβλεπε τότε την ίδρυση Ισλαμικού Πολιτιστικού Κέντρου και τεμένους στην Παιανία με χρηματοδότηση της πρεσβείας της Σαουδικής Αραβίας, προσπάθεια που τελικά εγκαταλείφθηκε.
Ο δεύτερος κύκλος διαπραγμάτευσης ξεκίνησε το 2006, όταν η τότε υπουργός Παιδείας Μαριέττα Γιαννάκου δήλωσε ότι οι μουσουλμάνοι της Αθήνας δεν έχουν καταθέσει ποτέ αίτημα ανέγερσης επίσημου τεμένους. «Τότε αποφασίσαμε να στείλουμε μια επίσημη επιστολή για την κατασκευή τζαμιού και τη δημιουργία κοιμητηρίου. Ψάξαμε πολύ και καταθέσαμε έναν πλήρη φάκελο», εξιστορεί ο Ναϊμ Ελγαντούρ.

Το παιχνίδι ήταν στημένο... (ή αλλιώς η επιβεβαίωση του Αλπάι Ντουρντουράν)

Στις πιο δύσκολες ημέρες του Κυπριακού, όταν στη Βόρεια Κύπρο επικρατούσε η «σκληρή γραμμή» του κατοχικού ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς, εκείνος τολμούσε να μιλάει για πλήρη στρατοκρατία της Τουρκίας ζητώντας την απόσυρση του τουρκικού στρατού.

Ο Αλπάι Ντουρντουράν, νυν γραμματέας εξωτερικών υποθέσεων του τουρκοκυπριακού κόμματος «Νέα Κύπρος», «πλήρωσε» τις συνέπειες των ελεύθερων λόγων του επανειλημμένως: το 1981 είχε εκλεγεί νικητής των εκλογών στα Κατεχόμενα, αλλά με παρέμβαση της Αγκυρας απετράπη η πρωθυπουργοποίησή του. Λίγα χρόνια μετά, σφαίρες «γάζωσαν» το σπίτι και το γραφείο του, ενώ πρόσφατα «κάποιοι» προσπάθησαν να κάψουν τα γραφεία του κόμματος «Νέα Κύπρος» βάζοντας φωτιά στην πόρτα του...
«Η Τουρκία και ο κατοχικός στρατός ελέγχουν τις "εκλογές" στα Κατεχόμενα και τα αποτελέσματά τους. Για τον λόγο αυτό, το κόμμα μας μποϊκοτάρει τις σημερινές εκλογές και καλούμε και τους ψηφοφόρους να κάνουν το ίδιο», δηλώνει στο «Εθνος της Κυριακής» ο Αλπάι Ντουρντουράν. Παρά τις προσπάθειες εκφοβισμού και φίμωσής του, ο αριστερός ηγέτης δεν διστάζει να μιλήσει ελεύθερα για την κατάσταση στα κατεχόμενα: «Η Τουρκία είναι παντού, επηρεάζει τα πάντα και τη ζωή μας. Στο ίδιο πλαίσιο, ο Μεχμέτ Αλί Ταλάτ αν και ξεκίνησε διαφορετικά, τώρα επηρεάζεται απόλυτα από την Αγκυρα και τις προσταγές της», τονίζει.
Αφού η Τουρκία επηρεάζει τόσο πολύ τα πράγματα στην κατεχόμενη Κύπρο, είναι αναμενόμενο να διαμορφώσει και το εκλογικό αποτέλεσμα. «Οι έποικοι υπολογίζονται στους 147.000, ενώ το σύνολο των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων είναι 161.373. Οι Τουρκοκύπριοι αποτελούμε πλέον μειοψηφία. Επομένως, η δική μας άποψη δεν θα αποτυπωθεί επαρκώς στις εκλογές», λέει. «Αρα, δεν υπάρχει λόγος να γίνουν οι εκλογές, αφού όλα θα είναι στημένα. Θα «εκλεγούν» άτομα, τα οποία η Τουρκία θα χειρίζεται και θα επηρεάζει», σημειώνει.

Αντίσταση με ντόπιες ποικιλίες!

Μέχρι πριν από 50 χρόνια οι αγρότες στην Ελλάδα καλλιεργούσαν περισσότερες από 250 τοπικές ποικιλίες σταριού. Επίσης, περισσότερες από 200 ποικιλίες καλαμποκιού ήταν διαθέσιμες σε διάφορες περιοχές της χώρας.
Πρόσφατες έρευνες έχουν δείξει ότι μόνο το 1% των ντόπιων ποικιλιών σιταριού και το 2%-3% των ποικιλιών λαχανικών που υπήρχαν στην Ελλάδα έχουν διασωθεί υπό καλλιέργεια μέχρι τις μέρες μας. Ολα τα υπόλοιπα είδη έχουν χαθεί...
Οι σπόροι είναι δώρο της φύσης, των περασμένων γενεών και των διαφορετικών πολιτισμών. Είναι ο πρώτος κρίκος στην αλυσίδα της τροφής και η ενσάρκωση της βιολογικής και πολιτιστικής ποικιλότητας. Η έντονη εμπορευματοποίηση και εντατικοποίηση της γεωργίας συντέλεσε στην εξαφάνιση μεγάλου μέρους των ντόπιων καρπών, φυτών και ζώων και στην αντικατάστασή τους από εκκολαπτόμενα υβρίδια, ποικιλίες και ράτσες.
Σήμερα το μεγαλύτερο μέρος των σπόρων έχει μεταφερθεί, έχει υποστεί επεξεργασία, έχει κατοχυρωθεί ως πατέντα των παγκόσμιων εταιρειών και κρατείται με τη μορφή πνευματικής ιδιοκτησίας.
Σήμερα το δικαίωμα και η υποχρέωση να διατηρούν τον σπόρο τους οι ελεγχόμενοι βιοκαλλιεργητές στην Ελλάδα, είναι περιορισμένη και με ελεγχόμενη ημερομηνία λήξης. «Δηλαδή ο βιοκαλλιεργητής μπορεί να σπείρει τον δικό του σπόρο στο χωράφι για κάποιες ποικιλίες που δεν υπάρχουν στο εμπόριο, αλλά και γι αυτό χρειάζεται μια άδεια από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, που ονομάζεται παρέκκλιση», μας λέει ο κ. Σέληνας, μέλος του δικτύου Οικοκοινότητα.
Απαγόρευση
«Υπάρχουν πολύ γνωστές ποικιλίες, όπως το πιπεράκι τουρσί Αλμωπίας, το λάχανο Μαγνησίας και το πράσο καλέμι, για τις οποίες απαγορεύτηκε στους παραγωγούς να τις καλλιεργήσουν και να τις πουλήσουν σαν πιστοποιημένο βιολογικό προϊόν, επειδή δεν ήταν γραμμένες στον εθνικό κατάλογο συμβατικών ποικιλιών του υπουργείου ή επειδή δεν διέκριναν την ονομασία τους!
Για εμάς είναι απόλυτα σαφές ότι θέλουν και τους βιοκαλλιεργητές να γίνουν όπως και οι υπόλοιποι αγρότες, εξαρτημένοι χρήστες του περιορισμένου κι αδύναμου γενετικού υλικού των εταιρειών και των συμφερόντων τους σε αντίθεση με τις καλλιεργούμενες, ντόπιες κι αρχαίες ποικιλίες, που καθιστούν τον αγρότη αυτάρκη και ανεξάρτητο», τονίζει.
Στον αντίποδα, πολλές είναι οι ομάδες αγροτών, κτηνοτρόφων, αλλά και απλών πολιτών στη χώρα μας που υποστηρίζουν τις παραδοσιακές ράτσες και ποικιλίες. Συλλογικότητες όπως η Εναλλακτική Κοινότητα Πελίτι, το Δίκτυο Οικοκοινότητα, ο Συνεταιρισμός για το Εναλλακτικό και Αλληλέγγυο Εμπόριο «Ο Σπόρος» και ο Πανελλήνιος Σύλλογος Βιοκαλλιεργητών «Δήμητρα» εξέδωσαν κείμενο με συγκεκριμένα αιτήματα που αφορούν στους σπόρους και την καλλιέργεια.
«Θέλουμε να επιλέγουμε παραδοσιακές και ντόπιες ποικιλίες καθώς και ράτσες που έχουν καλλιεργηθεί-εκτραφεί και που ευνοούνται και προσαρμόζονται στις συγκεκριμένες τοπικές συνθήκες.
Να χρησιμοποιούμε τον δικό μας σπόρο που έχουμε κρατήσει από προηγούμενες χρονιές για τις καλλιέργειες, χωρίς τη διαμεσολάβηση οικονομικών και άλλων συμφερόντων και να ανταλλάσσουμε ελεύθερα μεταξύ μας τους σπόρους, όπως αυτό γίνεται από την απαρχή της γεωργίας. Δεν επιθυμούμε μεταλλαγμένα προϊόντα και απαιτούμε από το κράτος και την πολιτεία να αναγνωρίσει τα δικαιώματά μας και να προστατεύει τους φυτογενετικούς πόρους και τη βιοποικιλότητα της χώρας. Οι αγρότες που καλλιεργούν ντόπιες, σπάνιες και αρχαίες ποικιλίες να στηριχθούν επιτέλους», σημειώνουν στην ανακοίνωσή τους.
ΧΩΡΙΣ ΚΡΑΤΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ
«Οσοι αγρότες θελήσουμε να σπείρουμε είμαστε σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένοι -λόγω των επιδοτήσεων- από τις εταιρείες, στις οποίες πρέπει να πληρώσουμε, προκειμένου να χρησιμοποιήσουμε αυτό που αποτελούσε κοινό πλούτο πριν από λίγες μόνο δεκαετίες.
Και σ' αυτούς που χρησιμοποιούσαν το δικό τους σπόρο δεν αναγνωρίζεται η ποιοτική αξία του γενετικού υλικού και έτσι δεν δικαιούνται ενίσχυσης από το κράτος», δηλώνει στο «Εθνος της Κυριακής» ο Αποστόλης Σέληνας, μέλος του δικτύου Οικοκοινότητα.
Ενίσχυση της τοπικής και της σωστής διατροφής
Το κίνημα του Slow food
Στο ίδιο πλαίσιο, της ενίσχυσης της σωστής διατροφής και των ντόπιων ποικιλιών είναι και το κίνημα του Slow Food. Ξεκίνησε από τον Carlo Petrini στην Ιταλία το 1986, ως μια μάχη ενάντια στο Fast Food, που ήταν η μόδα που προέκυψε εκείνη την εποχή.
Με τη λογική ότι με την παγκοσμιοποιημένη κουζίνα χάνονται τα χαρακτηριστικά της τοπικής διατροφής, η ομάδα του Slow Food σκοπό έχει τη διάσωση και διατήρηση των τοπικών κουζινών και μαζί των προϊόντων, των φυτών, των σπόρων, ακόμη και των ζώων των διαφορετικών περιοχών.
Τα κεντρικά γραφεία βρίσκονται στο Τορίνο. Μία από τις κυριότερες δραστηριότητες του Slow Food είναι η ενημέρωση των μελών του για το πού θα βρουν αγνά τοπικά προϊόντα και κρασιά, που τα ονομάζουν «οχυρά slow food». Ανάμεσα σε αυτά υπάρχουν και προϊόντα ελληνικής παραγωγής, όπως:
1 Το Νιώτικο Κεφαλοτύρι: είναι ένα σπάνιο παραδοσιακό τυρί, που παράγεται σε πολύ μικρή ποσότητα στην Ιο, χρησιμοποιώντας για μαγιά το περιεχόμενο των στομαχιών των μικρών κατσικιών.
2 Το μοσχαράκι «φυλής Κατερίνης»: η αγελάδα της «φυλής Κατερίνης» -η οποία σπανίως παρουσιάζει τις ασθένειες που εμφανίζουν άλλες εισαγόμενες ή διασταυρωμένες ράτσες- είναι είδος υπό εξαφάνιση, σύμφωνα με το υπουργείο Γεωργίας. Ο κτηνοτρόφος Δημήτρης Δήμου από τα Τρίκαλα μάλιστα βραβεύτηκε για το μοσχαράκι αυτό με το «Διεθνές βραβείο Slow Food για τη Βιοποικιλότητα», για τη δεκαετή προσπάθειά του να διασώσει αυτό το απειλούμενο με εξαφάνιση είδος.
3 Το μαυροτράγανο Σαντορίνης: είναι μία ποικιλία ερυθρού οίνου της Σαντορίνης, η οποία είχε σχεδόν εκλείψει. Ορισμένοι παλιοί αμπελουργοί, ωστόσο, διατηρούσαν λίγα κλήματα για προσωπική τους χρήση.

...Και ο Πέτρος Γαϊτάνος το Πάσχα!

Έχει συνδέσει τη φωνή του με τους ύμνους της ορθόδοξης εκκλησίας, με τα θεανθρώπινα πάθη και την έκφρασή τους. Αν και ξεκίνησε με το έντεχνο τραγούδι, στο οποίο μάλιστα γνώρισε την απήχηση του κοινού, η εσωτερική του ανάγκη να «επικοινωνήσει» - όπως ομολογεί ο ίδιος- την αγάπη του προς το Θεό, τον οδήγησε στην εκκλησιαστική μουσική.
Εδώ και 15 χρόνια, ο Πέτρος Γαϊτάνος είναι ο κατεξοχήν τραγουδιστής των παθών της Μεγάλης Εβδομάδας. Με τη βελούδινη φωνή του, καταφέρνει να μας «περάσει» την κατάνυξη των ύμνων και να μας ταξιδέψει στους Άγιους Τόπους. Είναι, φαίνεται, η συνέπεια της δικής του πίστης και της μουσικής απόδοσης των λόγων της εκκλησίας που τον κάνουν να «μιλά» στις ψυχές μας τις ιερές μέρες του Πάσχα.
«Αγαπώ πολύ την Κύπρο και την παρουσία της στους αιώνες», δηλώνει στον «Φιλελεύθερο» ο Πέτρος Γαϊτάνος, ο οποίος έχει επισκεφθεί επανειλημμένως το νησί για συναυλίες. «Είμαι όμως θλιμμένος για τη μουδιασμένη ταυτότητα του νησιού. Θα ήθελα να είναι πιο ξεκάθαρη η ελληνική ταυτότητα της Κύπρου», εξομολογείται.

- Είσαστε ο μοναδικός τραγουδιστής που έχει βασίσει την καριέρα του στην εκκλησιαστική μουσική. Πώς ξεκίνησε η αγάπη σας για τους ύμνους;

-Από τότε που ήμουν μικρός στο χωριό μου στη Δράμα, πήγαινα συχνά στην εκκλησία. Δεν έψελνα, αλλά βοηθούσα, συμμετείχα στις διαδικασίες της λειτουργίας. Συνεπώς, η αγωνία για το Θεό υπήρχε πάντα μέσα μου και η εκκλησιαστική μουσική μου άρεσε πάντα. Στη συνέχεια, πολύ φυσικά, αυτή η αγάπη έγινε σπουδή, έγινε παιδεία, εξελίχθηκε σε καλλιτεχνική ενασχόληση και τελικά βάσισα πάνω της ολόκληρη την καριέρα μου. Η ομολογία μου και η αγάπη μου για το Θεό ήταν αυτά που με χαρακτήρισαν και τελικά οι εκκλησιαστικοί ύμνοι έγιναν ο μοναδικός, ισχυρός τρόπος με τον οποίο πια με γνωρίζει ο περισσότερος κόσμος...
- Υπάρχει ενδιαφέρον για την εκκλησιαστική μουσική και τους ύμνους;
- Με χιλιάδες ανθρώπους να αγοράζουν τα cd αμιγούς εκκλησιαστικής μουσικής που κυκλοφορώ και εκατοντάδες να έρχονται στις συναυλίες που οργανώνουμε ανά τον κόσμο, η απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι θετική. Ο κόσμος με έχει συνδέσει με τους ύμνους, με έχει αγαπήσει μέσα από αυτούς, οι Έλληνες φαίνεται πως αρέσκονται στο να με ακούν να ψάλλω. Ίσως επειδή νιώθουν ότι πιστεύω στον Θεό, ότι τιμώ τα λόγια που τραγουδώ. Για μένα, η εκκλησιαστική μουσική δεν είναι μόνο δουλειά. Μπορεί να χρειάζεται η αυστηρότητα και η προσπάθεια του επαγγελματισμού, ωστόσο το κάνω με μεγάλη αγάπη.
Είχα και την τύχη να συναντηθώ με ιεράρχες από όλον τον κόσμο, με την ευλογία των οποίων έχω πραγματοποιήσει παραπάνω από 100 συναυλίες. Ξεχωρίζω τις δύο συναυλίες στην Κωνσταντινούπολη με την ευλογία του Οικουμενικού Πατριάρχη, την περιοδεία στην Αμερική με τον μακαριστό Ιάκωβο, τις συναυλίες στον Καναδά και την Αφρική. Και τώρα μάλιστα, ετοιμάζω ξανά περιοδεία σε ΗΠΑ και Καναδά.
- Έχετε πραγματοποιήσει περισσότερες από 15 συναυλίες στην Κύπρο. Ποια είναι η σχέση σας με το νησί και τους ανθρώπους του;
- Έχω πολύ ιδιαίτερη σχέση με την Κύπρο. Την έχω επισκεφθεί πολλές φορές -πριν από δύο εβδομάδες μάλιστα ήμουν στο Παραλίμνι για συναυλία. Έχω πραγματοποιήσει συναυλίες με τραγούδια και με ύμνους και κάθε φορά οι Κύπριοι -να ‘ναι καλά!- με τιμούν με την παρουσία τους.
Ωστόσο, η «μουδιασμένη» ταυτότητα του νησιού με θλίβει. Δεν είναι, πιστεύω, τόσο ξεκάθαρη η ελληνική ταυτότητα της Κύπρου. Κάθε φορά που την επισκέπτομαι, συνειδητοποιώ ότι ολοένα και περισσότερος κόσμος μιλά κυρίως αγγλικά, ότι απομακρύνεται από την ελληνική ταυτότητα του νησιού.
Όταν με κάλεσε ο Γιώργος Θεοφάνους να τραγουδήσω στην παράσταση «Τραγουδώ το νησί μου», έδωσα το παρόν γιατί αγαπώ την Κύπρο στο σύνολο της ευρύτερης έκφρασης και παρουσίας της στους αιώνες. Η παράσταση περιελάμβανε μελοποιημένα κείμενα και ποιήματα, ξεκινώντας με τον Στασίνο του 7ου αιώνας π.Χ., ο οποίος σύμφωνα με αρχαίες πηγές ήταν ο δημιουργός των Κυπρίων Επών, συνέχισε στο δημοτικό και το Ακριτικό τραγούδι και ακολούθησαν τα κυπριώτικα ερωτικά που, με το λυρισμό και την καταξίωση της κυπριακής διαλέκτου ως λογοτεχνικής γλώσσας, αποτελούν σταθμό στη λογοτεχνία ολόκληρου του Ελληνισμού.
Παρέα με τη γλυκιά σπουδαία Μαρινέλλα και τον ταλαντούχο Αντώνη Ρέμο, δώσαμε μια παράσταση που πιστεύω πως επικοινώνησε και καθάρισε την πιο σταθερή και όχι μουδιασμένη έννοια της Κύπρου...
-Η συνεργασία σας με τον Γιώργο Θεοφάνους δεν ήταν η μοναδική «κυπριακή» σας δουλειά...
- Πράγματι, είχε προηγηθεί η ξεχωριστή συνεργασία μου με τον Μάριο Μελετίου και τον Άκη Φάντη για την «Ωδή στον Άη-Κασσιανό», μια πραγματικά υπέροχη δουλειά. Τότε λοιπόν, είχα την ευκαιρία να φανταστώ τους δρόμους, τις οδούς, τα μέρη που περιέγραφαν στο έργο τους ο Μάριος και ο Άκης. Τα είχα ονειρευτεί σαν ένα πυκνό και καταπράσινο δέντρο με ζουμερούς καρπούς.
Όταν όμως είδα στη Λευκωσία τον Πενταδάκτυλο με την τουρκική σημαία πάνω, ένιωσα άβολα. Όταν πήγα στη νεκρή ζώνη και στον Άγιο Κασσιανό στα κατεχόμενα, με έπιασε το παράπονο. Δεν ήταν αυτό που είχα φανταστεί. Ήταν ένα δέντρο ξεραμένο, που είχε χάσει το φύλλωμα και τους καρπούς του.
Η «Ωδή στον Άη-Κασσιανό» ήταν έργο εμπνευσμένο από την ίδια την Κύπρο, από τις έννοιες της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της αγάπης που αποτελούν στοιχεία της αιώνιας ανθρωπιάς και αρμονίας. Η συμμετοχή μου σε αυτό το έργο ήταν μεγάλο μάθημα, γιατί κατάλαβα την ανθρωπιά και την απανθρωπιά...
Θέλω όμως να πω και το εξής: ότι το δέντρο που αντίκρισα τελικά ήταν απλώς ξεραμένο, αλλά όχι νεκρό. Όπως προβλέπει ο κύκλος της φύσης, πιστεύω ότι το δέντρο αυτό μπορεί να ξανα-ανθίσει και να ξανα-καρποφορήσει. Είναι αυτό που ελπίζω, η ευχή μου για την Κύπρο...

Ποιος είναι ο Πέτρος Γαϊτάνος
-Γεννήθηκε στο χωριό Κοκκινόγεια της Δράμας. Εκεί έζησε ως τα 18 του χρόνια.
Ύστερα από πολυετείς μουσικές σπουδές, πήρε πτυχίο Βυζαντινής και Ευρωπαϊκής μουσικής από το Ελληνικό Ωδείο Αθηνών.
-Η πρώτη του δισκογραφική δουλειά «Δίλημμα» ήταν σε στίχους και μουσική του Σταμάτη Σπανουδάκη. Από αυτή τη δουλειά προέκυψε η επιτυχία «Λάθος εποχή», με την οποία έγινε ευρύτερα γνωστός .
-Συνεργάστηκε με σπουδαίους συνθέτες όπως ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Γιάvvης Σπαvός, ο Γιώργος Χατζηνάσιος, ο Γιώργος Θεοφάνους και με καταξιωμένους στιχoυργoύς όπως η Λίvα Νικoλακoπoύλoυ και ο Μάvoς Ελευθερίoυ.
-Το Πάσχα του 1995 κυκλοφορεί ο δίσκος με τίτλο "Ωρα Εvάτη" , ο οποίος περιλαμβάνει ύμνους της Μεγάλης Eβδoμάδας. Το άλμπουμ αυτό σηματοδοτεί την αρχή μιας πορείας του.
-Ακολουθούν τα άλμπουμ "Τα Θεία Πάθη", που είναι η ζωντανή ηχογράφηση της συναυλίας που έδωσε το Πάσχα του 1996 στη Μητρόπολη Αθηνών με ύμνους της Μεγάλης Εβδομάδας.
-Έχει κυκλοφορήσει περισσότερους από 10 δίσκους αμιγούς εκκλησιαστικής μουσικής.
-Έχει πραγματοποιήσει περιοδείες σε Η.Π.Α., Καναδά, Αυστραλία, Ισραήλ, Ευρώπη και Κύπρο.
-Αγαπάει πολύ τη φωτογραφία. Το site του (http://www.gaitanos.eu/) είναι γεμάτο από φωτογραφίες που ο ίδιος έχει τραβήξει από τα μέρη τα οποία επισκέπτεται.

Το εξασθενές του Ασωπού πάει... Βρυξέλλες! (και συναντάει την Έριν Μπρόκοβιτς!)

Συγκεντρώσεις ολικού σιδήρου που ξεπερνούν τα 1.000 μικρογραμμάρια ανά λίτρο, όταν το όριο υπολογίζεται στα 200. Αυξημένες τιμές νικελίου, μολύβδου και αρσενικού, που σε κάποιες περιπτώσεις ξεπερνούν τα όρια επικινδυνότητας. Σταθερά παρόν το καρκινογόνο και μεταλλαξιογόνο εξασθενές χρώμιο...
«Ο Ασωπός χαρακτηρίστηκε σε κίνδυνο (at risk) λόγω των υψηλών επιπέδων σημειακής ρύπανσης...», σύμφωνα με την απάντηση της Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων ΥΠΕΧΩΔΕ σε σχετικό αίτημα των κατοίκων για τον ποταμό.
Την ώρα που το διαρκές έγκλημα στον Ασωπό διεθνοποιείται με πρωταγωνίστρια τη γνωστή Αμερικανίδα Εριν Μπρόκοβιτς, στοιχεία-σοκ κατέγραψε έρευνα του Ινστιτούτου Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών (ΙΓΜΕ) για τη ρύπανση στα επιφανειακά και τα υπόγεια νερά του Ασωπού ποταμού.
Σύμφωνα με τις μετρήσεις, που ολοκληρώθηκαν τον Φεβρουάριο του 2008, ολόκληρη η περιοχή που διατρέχεται από τον υδροφόρο ορίζοντα του Ασωπού, δηλαδή η Βορειοανατολική Αττική και η Βοιωτία, είναι βαριά ρυπασμένη από τις βιομηχανικές δραστηριότητες της ευρύτερης περιοχής των Οινοφύτων. Παρά τα τρομακτικά αποτελέσματα όμως, η έρευνα για έναν χρόνο παρέμεινε «μυστική», στα συρτάρια των υπευθύνων, «γιατί δεν τεκμηριώνονται επαρκώς τα συμπεράσματά της». Τελικά, οι αρμόδιοι της Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων του ΥΠΕΧΩΔΕ αναγκάστηκαν να παραδεχθούν τα ευρήματα της έρευνας, στέλνοντας τα στοιχεία ποιότητας νερού στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Σύμφωνα με την απάντηση της Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων ΥΠΕΧΩΔΕ σε σχετικό αίτημα των κατοίκων για τη λεκάνη απορροής του Ασωπού ποταμού, που παρουσιάζει σήμερα το «Εθνος της Κυριακής», η κατάσταση περιγράφεται κρίσιμη. «Ως προς τα επιφανειακά νερά, ο Ασωπός χαρακτηρίστηκε σε κίνδυνο (at risk) λόγω των υψηλών επιπέδων σημειακής ρύπανσης από αστική ανάπτυξη και βιομηχανία και διάχυτη ρύπανση από γεωργική ανάπτυξη. Ως προς τα υπόγεια νερά, το σύστημα του Ασωπού χαρακτηρίστηκε επίσης σε κίνδυνο», επισημαίνεται στο έγγραφο.
Αναλύσεις τουλάχιστον 7 ρύπων, έπειτα από υδροληψία που έγινε σε περισσότερα από 80 σημεία, καταγράφονται στην «αναγνωριστική υδρογεωλογική- υδροχημική έρευνα ποιοτικής επιβάρυνσης των υπόγειων νερών της ευρύτερης περιοχής της λεκάνης του Ασωπού», που εκπόνησε ο Τομέας Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος του ΙΓΜΕ.

Η έρευνα καταγράφει συγκεντρώσεις εξασθενούς χρωμίου που ξεπερνούν τα 100 μικρογραμμάρια ανά λίτρο νερού, τη στιγμή που το όριο ποσιμότητας για το ολικό χρώμιο είναι σύμφωνα με τη νομοθεσία τα 50 μικρογραμμάρια, ενώ ο ΠΟΥ κατατάσσει το εξασθενές χρώμιο ως καρκινογόνο ουσία που δεν θα έπρεπε να ανιχνεύεται καν στο νερό.
Επικίνδυνη εξάπλωση. Ωστόσο, η έρευνα βρήκε αυξημένες συγκεντρώσεις ολικού σιδήρου που ξεπερνούσαν τα 1.000, ακόμα και τα 2.000 μικρογραμμάρια ανά λίτρο (με όριο τα 200) στα υπόγεια ύδατα ανατολικά της Παραλίας Αυλίδας, στον κάμπο του Ασωπού νότια των Οινοφύτων, βόρεια του Χαλκουτσίου, ανατολικά της Συκαμίνου, βορειοδυτικά του Αγίου Θωμά και νότια του Ασπροκάμπου.
Αυξημένες ήταν και οι συγκεντρώσεις νικελίου, του οποίου το όριο είναι 20 μικρογραμμάρια - υπερβάσεις καταγράφηκαν στα δείγματα υπόγειων νερών που ελήφθησαν από την περιοχή ανάμεσα στα Οινόφυτα και τον Ωρωπό. Επιπλέον, στην έρευνα εντοπίστηκαν πολύ υψηλές συγκεντρώσεις νιτρικών, φωσφορικών αλλά και ολικού χρωμίου που ξεπερνούσαν κατά πολύ τα υπάρχοντα όρια.
«Το πρόβλημα είναι ότι στην ουσία δεν γίνεται τίποτα. Η νομοθεσία υπάρχει, αλλά δεν τηρείται. Επιβάλλονται πρόστιμα, που κι αυτά είναι ανεπαρκή. Θέλουμε οι βιομηχανίες να συμμορφωθούν στην ουσία και όχι στα χαρτιά. Χρειάζονται συνεχείς έλεγχοι για να ελεγχθεί η ανεξέλεγκτη επιβάρυνση του υδροφόρου ορίζοντα», σχολιάζει η Μαρία Βιτωράκη, βιοχημικός και μέλος των «Οικολόγων Πρασίνων».

ΠΑΤΗΡ ΙΩΑΝΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ

Σκοπός της ζωής του ο καθαρισμός του ποταμού
Μπροστάρης στον αγώνα για την αντιμετώπιση της ρύπανσης από εξασθενές χρώμιο είναι ο ιερέας Οινοφύτων πατήρ Ιωάννης Οικονομίδης, που τα τελευταία 5 χρόνια έχει κάνει σκοπό της ζωής του να καθαρίσει ο Ασωπός από τα βαρέα μέταλλα.
Στις 15 Απριλίου, το θέμα θα τεθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο πλαίσιο συνεδρίου που οργανώνει το κόμμα των Ευρωπαίων Πρασίνων, σε συνεργασία με τους Ελληνες «Οικολόγους Πράσινους».
Στο συνέδριο θα παρευρεθεί η γνωστή Αμερικανίδα Εριν Μπρόκοβιτς, που έγινε γνωστή παγκοσμίως μέσα από την ταινία που πήρε το όνομά της και εξιστορούσε την προσπάθειά της για την αποκάλυψη του σκανδάλου της ρύπανσης με εξασθενές χρώμιο του υδροφόρου ορίζοντα στο Χίνκλεϊ της Καλιφόρνια.
«Η Μπρόκοβιτς έχει συμβάλει στο να γίνει παγκοσμίως γνωστό το εξασθενές χρώμιο ως βιομηχανικός ρύπος, αλλά και το θέμα του Ασωπού ως το σοβαρότερο ευρωπαϊκό πρόβλημα περιβάλλοντος και υγείας», δηλώνει στο «Εθνος της Κυριακής» ο παπα-Γιάννης.
«Η εμπειρία της είναι για εμάς σημαντική, όπως και τα τελευταία επιστημονικά δεδομένα από τις ΗΠΑ, με τα οποία τεμκηριώνεται η καρκινογόνος δράση του εξασθενούς χρωμίου και από την κατάποση.
Ανύπαρκτη η πολιτεία. Πλέον η παροχή στα δίκτυα ύδρευσης νερού με εξασθενές χρώμιο οποιασδήποτε συγκέντρωσης αποτελεί σίγουρο κίνδυνο, κάτι που κάνει ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη αποτελεσματικής παρέμβασης της ανύπαρκτης μέχρι σήμερα ελληνικής πολιτείας.
Αξίζει να προσθέσουμε πως, σύμφωνα με τη μελέτη του ΙΓΜΕ, το εξασθενές χρώμιο δεν είναι ο μόνος βιομηχανικός ρύπος στο νερό μας και πως τελικά η συνεργιστική δράση των βαρέων μετάλλων κάνει την παρουσία τους ακόμη πιο επικίνδυνη», τονίζει ο παπα-Γιάννης.
ΕΡΙΝ ΜΠΡΟΚΟΒΙΤΣ Κάνει διεθνές θέμα τον Ασωπό
«Ο Ασωπός δίνει τοξικό πόσιμο νερό σε δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους, που αρρωσταίνουν και τελικά πεθαίνουν. Με τιμές εξασθενούς χρωμίου που ξεπερνούν κατά 400.000 φορές το όριο ασφαλείας στα υπόγεια ύδατα, ο ποταμός έχει γίνει κόκκινος και τα ποσοστά θανάτου από καρκίνο "σκαρφάλωσαν" από το 6% στο 31%!»,
δηλώνει στο «Εθνος της Κυριακής» η Εριν Μπρόκοβιτς. Ηδη η παγκοσμίως γνωστή νομικός σε συνεργασία με την οργάνωση «Φίλοι της Γης» έχει ξεκινήσει αγώνα συλλογής υπογραφών από όλο τον πλανήτη, προκειμένου να ασκήσει πιέσεις ελέγχου στις 85 βιομηχανίες που βρίσκονται γύρω από τον Ασωπό. Το υπουργείο Υγείας μόλις πριν από λίγες ημέρες, ανακοίνωσε την πρόθεσή του να πραγματοποιήσει επιδημιολογική μελέτη στην περιοχή του Ασωπού, η οποία όμως θα μπορεί να είναι έτοιμη το νωρίτερο σε 5 χρόνια. Ωστόσο, εμπειρικές έρευνες που έχουν γίνει στην περιοχή, καταδεικνύουν πενταπλασιασμό του ποσοστού θανάτων από καρκίνο στα Οινόφυτα.

Η εξαθλίωση ζει στην Πάτρα

Μ. Ψαρά-Γ.Αποστολίδη

Φωτό: Χρήστος Κατσαούνης

Εκρηκτική παραμένει η κατάσταση στην Πάτρα, όπου 4.000 μετανάστες ζουν σε άθλιες συνθήκες στις περιοχές γύρω από το λιμάνι. Μοναδική τους επιδίωξη είναι η φυγή τους προς την Ιταλία, όπου πιστεύουν ότι θα τύχουν καλύτερης αντιμετώπισης. Η παραμονή τους ωστόσο στην αχαϊκή πρωτεύουσα συχνά σφραγίζεται από παραβατική συμπεριφορά και συγκρούσεις μεταξύ εθνοτήτων που πυκνώνουν στις γειτονιές.

Καθημερινές είναι στο λιμάνι της Πάτρας οι εικόνες των μεταναστών που προσπαθούν να σκαρφαλώσουν σε φορτηγά ή να κρυφτούν μέσα σε ψυγεία, με την ελπίδα να περάσουν απέναντι και να τύχουν... καλύτερης συμπεριφοράς.
Την ίδια στιγμή οι σκηνές με τις ανθρώπινες ψυχές που προσπαθούν να σκαρφαλώσουν σε φορτηγά ή να μπουν στα ψυγεία για να περάσουν στην υπόλοιπη Ευρώπη είναι καθημερινές. Οι εικόνες-ντοκουμέντο που παρουσιάζει σήμερα το «Εθνος της Κυριακής» είναι χαρακτηριστικές μιας κατάστασης που χειροτερεύει συνεχώς. Δεκάδες μετανάστες περιμένουν έξω από τα κάγκελα του λιμανιού και τα φανάρια για να βρουν ευκαιρία να «τρυπώσουν» στα φορτηγά που θα ταξιδέψουν. Οι λιμενικοί δεν φαίνεται να μπορούν να αντιμετωπίσουν το πλήθος που συχνά αποφασίζει μαζικά να περάσει τα ψηλά κάγκελα και τα συρματοπλέγματα.

Παιδιά ηλικίας από 8 μέχρι και 12 ετών, που έχουν φτάσει στην Ελλάδα ασυνόδευτα, διαμένουν κι αυτά σε χαρτόκουτα και παραπήγματα. Συχνά τα παιδιά «εξαφανίζονται», ενώ κανείς δεν μπορεί με βεβαιότητα να πει ότι είναι ασφαλή.
«Οι ρυθμοί με τους οποίους ανανεώνονται οι ανήλικοι είναι εξαιρετικά γρήγοροι. Τον Ιανουάριο υπήρχαν 14 παιδιά 9-13 ετών, στα οποία κάναμε εξετάσεις αίματος. Μέχρι να βγουν τα αποτελέσματα, 9 παιδιά είχαν περάσει στην Ιταλία, άγνωστο πώς, δύο εντοπίστηκαν σε άλλες ελληνικές πόλεις και 3 αγνοούνταν! Υπολογίζουμε ότι αυτήν την περίοδο υπάρχουν τουλάχιστον 300 ανήλικοι», λέει ο κοινωνικός λειτουργός Χρήστος Καραπιπέρης, εκπρόσωπος του Ερυθρού Σταυρού στην πόλη.
Ναρκωτικά και πορνεία. «Σε εφόδους που έχουν πραγματοποιηθεί στον καταυλισμό έχουν εντοπιστεί και κατασχεθεί ναρκωτικά, έχουμε διαπιστώσει ότι υπάρχει πορνεία και τις νύχτες έρχονται διάφορες κούρσες. Ποιος ξέρει πού πάνε και εάν οι ανήλικοι είναι απροστάτευτοι. Παλαιότερα πάντως, όταν έγινε προσπάθεια καταγραφής, υπήρξαν οκτώ ανήλικοι που δήλωσαν για να μπουν στη διαδικασία για χορήγηση ασύλου και την άλλη ημέρα εξαφανίστηκαν ως διά μαγείας», λέει ο νομάρχης Αχαϊας Δημήτρης Κατσικόπουλος και υπογραμμίζει ότι η επίσκεψη του αρμόδιου υπουργού συνεχώς αναβάλλεται.
Τα τελευταία χρόνια στην Πάτρα «κυριαρχούν» οι Αφγανοί, οι Πακιστανοί και οι Σομαλοί, που αντικατέστησαν τους πιο ήσυχους - όπως λένε οι Πατρινοί- Κούρδους, ενώ η παραβατικότητα αυξάνεται.
Ο Δήμος και η Μητρόπολη συνδράμουν με τη διανομή φαγητού, οι «Γιατροί Χωρίς Σύνορα» προσφέρουν ιατρικές υπηρεσίες, ενώ ο Ερυθρός Σταυρός προσφέρει νομικές συμβουλές για έγγραφα νομιμοποίησης.
Είναι θέμα όλης της Ευρώπης«Το αποτέλεσμα από την πίεση που ασκούν οι χιλιάδες μετανάστες αποτυπώνεται στην εικόνα που έχει το λιμάνι. Προσπαθούμε με αυξημένα μέτρα και περιπολίες να αποτρέψουμε την είσοδό τους, αλλά αυτό δεν είναι πάντοτε εφικτό. Είναι ένα θέμα που πρέπει να λυθεί διαφορετικά, γιατί δεν είναι μόνο θέμα της Πάτρας ή της Ελλάδας, αλλά ολόκληρης της Ευρώπης», λέει ο λιμενάρχης Αθανάσιος Αθανασόπουλος.

Π. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ

Αναβάλλει την επίσκεψη
Η απελπισία γεννά την παραβατική συμπεριφορά. Οι μετανάστες έρχονται για να φύγουν, διότι το ελληνικό κράτος δεν τους δίνει ούτε ένα χαρτί νομιμοποίησης.
Οι κάτοικοι έχουν προβλήματα, αλλά προβλήματα έχουν και οι ίδιοι οι μετανάστες. Το θέμα είναι πολιτικό και η κυβέρνηση πρέπει επιτέλους να αποφασίσει τι θέλει για τους ανθρώπους αυτούς. Αν συνεχίσει έτσι, του χρόνου θα έχουμε ακόμη περισσότερες ψυχές χωρίς αύριο. Εχουμε επανειλημμένως καλέσει τον υπουργό Εσωτερικών Προκόπη Παυλόπουλο εδώ, για να δει την κατάσταση ο ίδιος, αλλά συνεχώς η επίσκεψη... αναβάλλεται», λέει ο αντιδήμαρχος Πατρέων Αμπέτ Χασμάν, ιορδανικής καταγωγής.

Επιτέλους... ελεύθεροι!

Αποκαλούν ο ένας τον άλλον «ξάδερφο» και μιλούν συχνά με κώδικες που μόνο οι δυο τους καταλαβαίνουν. Σχολιάζουν, μιλάνε, γελάνε... Λίγες μέρες μετά την αποφυλάκισή τους, ο 21χρονος Νίκος Ονουφρίου και ο 20χρονος Μαρίνος Καρτούδης επιτέλους μπορούν επιτέλους να ξαναζήσουν την ηλικία τους.
Συνελήφθησαν μαζί στις 8 Δεκεμβρίου στη Λάρισα και πριν καλά-καλά να το καταλάβουν βρέθηκαν προφυλακισμένοι για τέσσερις μήνες στις ελληνικές φυλακές. Ο χρόνος που μεσολάβησε από τις τελευταίες τους στιγμές στην κλούβα της Ελληνικής Αστυνομίας μέχρι την απελευθέρωσή τους την περασμένη Τρίτη λάξευσε τη φιλία τους και δυνάμωσε την εμπιστοσύνη του ενός προς τον άλλον. Τώρα πια, ο Μαρίνος και ο Νίκος δεν είναι απλώς φίλοι. Είναι συγγενείς...
«Ο ξάδερφος είναι κάτι παραπάνω από φίλος», εξηγούν στον «Φιλελεύθερο» οι δύο σπουδαστές που απολαμβάνουν την ελευθερία τους. Ήρεμοι και αλλαγμένοι, μας περιγράφουν αυτά που έγιναν πριν συλληφθούν, αλλά και τις εμπειρίες τους από τη φυλακή. «Τις πρώτες μέρες περίμενα να κοιμηθούν όλοι και μετά έπεφτα για ύπνο», λέει ο Μαρίνος που είχε προφυλακιστεί στο σωφρονιστικό κατάστημα ανηλίκων Αυλώνα. «Αυτό που δεν θα ξεχάσω ποτέ είναι η απόδραση του Νίκου Παλαιοκώστα με το ελικόπτερο από τον Κορυδαλλό», λέει ο Νίκος.
Οι δυο συμφωνούν ότι απογοητεύτηκαν από την κατάσταση στην Ελλάδα, εκφράζουν το παράπονό τους για την αδιαφορία της κυπριακής Πολιτείας και εξομολογούνται πως το μόνο που επιθυμούν τώρα είναι να επιστρέψουν στην Κύπρο, κάτι που προς το παρόν δεν τούς επιτρέπεται λόγω των περιοριστικών μέτρων που τους έχουν επιβληθεί.
«Όταν ακούσαμε για τη δολοφονία που έγινε στα Εξάρχεια στις 6 Δεκεμβρίου δεν μπορούσαμε με κανένα τρόπο να φανταστούμε τις συνέπειες που θα είχε στη δική μας ζωή», διηγούνται οι φοιτητές. «Τη Δευτέρα μετά το γεγονός, εγώ είχα εργαστήριο στη σχολή μου στις έξι το απόγευμα. Όταν σχόλασα, με τον Μαρίνο προσπαθήσαμε να πάμε στο σπίτι μου, αλλά επειδή το αστυνομικό τμήμα είναι δίπλα, οι δρόμοι ήταν κομμένοι από τους αστυνομικούς. Έτσι, αναγκαστήκαμε να κάνουμε το γύρο του τετραγώνου και βρεθήκαμε στην κεντρική πλατεία της Λάρισας, όπου γινόταν οι ταραχές», λέει ο Νίκος.
Στη θεσσαλική πρωτεύουσα, η πορεία διαμαρτυρίας για τον άδικο χαμό του 15χρονου είχε ξεκινήσει από νωρίς, αλλά εκείνη την ώρα βρισκόταν στην κορύφωσή της. Κουκουλοφόροι είχαν παρεισφρύσει στο πλήθος των διαδηλωτών και είχαν αρχίσει να πετούν βόμβες μολότωφ και άλλα αντικείμενα. «Ήμασταν στο πεζοδρόμιο με άλλο κόσμο, γέρους και παιδιά και ο Νίκος πήγε να χαιρετήσει έναν άλλο φίλο μας, επίσης Κύπριο. Και τότε δύο άνδρες των ΜΑΤ ήρθαν και τον έπιασαν από τα δύο του χέρια, οδηγώντας τον προς την κλούβα. Ο Νίκος δεν κατάλαβε τι γινόταν –νόμιζε ότι του κάνανε πλάκα. Όταν είδα ότι τον έβαλαν στην κλούβα, έτρεξα να τους πω ότι δεν είχε κάνει τίποτα. Και τότε κάποιος είπε «Είναι κι αυτός Κύπριος, μαζί είναι, συλλάβετε κι αυτόν». Έτσι πήραν κι εμένα», λέει ο Μαρίνος.
Το πρώτο βράδυ στο τμήμα της Λάρισας πέρασε δύσκολα για τους σπουδαστές. Μαζί τους, είχαν συλληφθεί περίπου 20 άτομα, οι περισσότεροι ανήλικοι. Ακόμη και τότε όμως, δεν μπορούσαν να αντιληφθούν την κρισιμότητα της κατάστασης. «Λέγαμε, δεν κάναμε τίποτα. Θα το δουν ότι έχουν άδικο και θα μας αφήσουν. Αλλά δεν έγινε έτσι. Μας λέγανε «Γιατί δεν πάτε στα Κατεχόμενα να βάλετε βόμβες και έρχεστε εδώ» και άλλα παρόμοια. Μας ανάγκασαν μάλιστα να υπογράψουμε σε λευκό χαρτί, για να συμπληρώσουν ό,τι ήθελαν αυτοί. Χωρίς να έχουμε δικηγόρο και χωρίς να παραδεχτούμε τίποτα, καταλαβαίναμε ότι μας φόρτωναν αδικήματα», λένε οι φοιτητές.
Τους γονείς τους τούς ενημέρωσαν την επόμενη μέρα. Τότε άρχισε ο μαραθώνιος για την απελευθέρωσή τους. «Ούτε τους γονείς μας δεν μας άφησαν να δούμε, παρά μόνο από το παραθυράκι της φυλακής. Μας μετέφραν τρεις η ώρα το βράδυ, σα να ήμασταν επικίνδυνοι εγκληματίες», λένε. Την Παρασκευή της ίδιας εβδομάδας, σε αντίθεση με τους 14 ανηλίκους που κρατούνταν μαζί, οι δύο Κύπριοι κρίθηκαν προφυλακιστέοι και οδηγήθηκαν ο Νίκος στον Κορυδαλλό και ο Μαρίνος στον Αυλώνα.
«Όταν άκουσα ότι πάω στον Κορυδαλλό μού κόπηκαν τα πόδια. Όταν έφτασα, οι κρατούμενοι κρέμονταν από τα κάγκελα. Μας περίμεναν. Με έβαλαν στην α’ πτέρυγα, με άλλους τρεις στο ίδιο κελί. Τον πρώτο καιρό φοβόμουν. Δεν κοιμόμουνα, αν δεν κοιμόντουσαν όλοι προηγουμένως. Δεν ξέρεις ποιον να εμπιστευτείς, δεν πρέπει να έχεις αισθήματα. Τα ξεχνάς όλα και είσαι καχύποπτος με τους πάντες», λέει ο Νίκος. «Ο φόβος για το τι σε περιμένει, τι άλλο μπορεί να σου συμβεί σε κυριεύει τις πρώτες μέρες. Θα κάνεις αναγκαστικά «φίλους» μέσα στη φυλακή. Πρέπει να βρεις έναν τρόπο να επιβιώσεις. Άλλωστε, δεν είναι όλοι κακοί εκεί μέσα, υπάρχουν και άνθρωποι που δεν ήθελαν να κάνουν αυτό που τελικά έκαναν», συμπληρώνει ο Μαρίνος.
Οι μέρες κράτησής τους στη φυλακή δεν ήταν ευχάριστες. Το φαγητό δεν ήταν καλό, το νερό για το μπάνιο δεν ήταν ποτέ ζεστό, οι ώρες προαυλισμού ήταν ελάχιστες. «Αυτό που δεν μπορούσαμε με τίποτα να αντέξουμε είναι η αναμονή της αποφυλάκισής μας. Από Δευτέρα σε Παρασκευή, περιμέναμε πότε θα μας αφήσουν. Είχα χάσει όλες μου τις ελπίδες. Και οι κρατούμενοι, που ξέρουν τα νομικά καλύτερα από τους δικηγόρους μου έλεγαν ότι θα βγω σύντομα για να με παρηγορήσουν...», τονίζει ο Νίκος.
Μπορεί να ήταν στην ηλικία του, αλλά οι συγκρατούμενοι στο ίδιο κελί είχαν επιδείξει στο παρελθόν παραβατική συμπεριφορά. «Δεν θα ξεχάσω ποτέ τον καυγά που έγινε μπροστά στα μάτια μου ανάμεσα σε δύο κρατούμενους για το τηλέφωνο. Υπήρχαν μόνο δύο για 100 άτομα και κάθε καθυστέρηση έφερνε εκνευρισμό. Δύο λοιπόν μάλωσαν μεταξύ τους και μαχαίρωσαν ο ένας τον άλλο με σουγιά. Το πρόσωπο του ενός έγινε γεμάτο χαρακιές», θυμάται ο Μαρίνος.
«Εγώ πάλι δεν θα ξεχάσω ποτέ την απόδραση με το ελικόπτερο του Νίκου Παλαιοκώστα από τον Κορυδαλλό. Ήμουν στο μαγειρείο της πτέρυγάς μας και είδαμε το ελικόπτερο να έρχεται χαμηλά πάνω από τη φυλακή. Σε μισό λεπτό περίπου, όλα είχαν τελειώσει. Οι υπόλοιποι κρατούμενοι χειροκροτούσαν και πανηγύριζαν, φωνάζοντας «είσαι μάγκας». Λίγο μετά, ήρθαν οι σωφρονιστικοί να μας καταμετρήσουν και να... επιβάλλουν την τάξη», σχολιάζει ο Νίκος.
Παράπονα έχουν τα παιδιά από τη στάση της κυπριακής κυβέρνησης απέναντι στην κατάσταση που αντιμετώπισαν. «Αντί να μας βοηθήσουν, προσπάθησαν να υπονοήσουν ότι ήμασταν μπλεγμένοι. Δεν βοήθησε κανένας. Μόνο ο «Φιλελεύθερος», η Ελίτα και η Αλεξία Καφετζή, η γραμματέας του Αρχιεπισκόπου. Κανείς άλλος», λένε με έμφαση. «Όσο για την Ελλάδα, εμείς την είχαμε για είδωλο, αλλά τώρα δεν θέλουμε να ξανάρθουμε που λέει ο λόγος», εξηγούν.
Ήδη, ο Μαρίνος και ο Νίκος έχουν αποφασίσει ότι θα εγκαταλείψουν τις σπουδές τους στη Λάρισα, για να συνεχίσουν στην Κύπρο. Ήδη, ξενοίκιασαν τα σπίτια τους εκεί και σκοπεύουν να εγκατασταθούν στην Αθήνα. Η μόνη εκκρεμμότητα τώρα είναι το δικαστήριο. Η ημερομηνία δεν έχει οριστεί ακόμη, κανείς δεν ξέρει τι ακριβώς θα συμβεί. «Αυτό που περιμένουμε είναι να λάμψει η Δικαιοσύνη. Αν υπάρχει ακόμη αυτή η λέξη στο ελληνικό λεξικό...» λένε με νόημα οι σπουδαστές.

-"Εγώ πότε θα γίνω μάνα;" -Στην Ελλάδα ποτέ!

Τις χαμηλότερες δαπάνες στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την κοινωνική προστασία της μητρότητας διαθέτει η Ελλάδα. Κι ενώ η χώρα μας θα έπρεπε να λάβει επειγόντως μέτρα για την αντιμετώπιση του εντεινόμενου δημογραφικού προβλήματος προσπαθεί με μέτρα-ασπιρίνη να βελτιώσει την κατάσταση...
Δυσοίωνες είναι οι προβλέψεις που προέκυψαν από μελέτες του Κέντρου Ερεύνης Ελληνικής Κοινωνίας της Ακαδημίας Αθηνών και της Ελληνικής Εταιρίας Δημογραφικών Ερευνών: τα ποσοστά των γεννήσεων πέφτουν, ο πληθυσμός γερνάει μέρα με την ημέρα, ενώ υπολογίζεται ότι το 2060 ένας υπερήλικας θα αναλογεί σε έναν εργαζόμενο παραγωγικής ηλικίας, με το δείκτη γήρανσης να έχει φτάσει το 30%, από το 16% που είναι σήμερα.
Σε διαφημιστικό μήνυμα του Υπουργείου Απασχόλησης, ο ΟΑΕΔ παρουσιάζεται ως «χορηγός» των εργαζόμενων μητέρων. Σύμφωνα με πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση, η νέα μητέρα που είναι ασφαλισμένη στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ έχει το δικαίωμα άδειας επιπλέον έξι μηνών, λαμβάνοντας μηνιαία από τον ΟΑΕΔ τον κατώτατο βασικό μισθό. «Στην πραγματικότητα όμως, το σχετικό άρθρο είναι ανεπαρκέστατο. Μόλις μία στις πέντε εργαζόμενες μητέρες δικαιούται την άδεια. Εργαζόμενες σε τράπεζες, δημοτικές, τουριστικές και ναυτιλιακές επιχειρήσεις δεν εμπίπτουν στην «εύνοια» του νόμου. Αυτές οι εργαζόμενες δεν πληρώνουν εισφορές για τον ΟΑΕΔ; Είναι τελικά η ελληνική Πολιτεία και ο ΟΑΕΔ «χορηγός των μαμάδων όπως ισχυρίζεται;», δηλώνει ο Άγγελος Φραγκόπουλος, μέλος του Δ.Σ. της ΓΣΕΕ.
Στην Ελλάδα, κάθε ταμείο ασφάλισης έχει και τη δική του πολιτική σε σχέση με τη μητρότητα και τη λοχεία. Συγκριτικά, καλύτερος «χορηγός» των μητέρων είναι το Δημόσιο, το οποίο αναγνωρίζει «επ’ απειλούμενες» εγκυμοσύνες και δίνει άδειες μέχρι και ένα χρόνο. Η κατακερματισμένη κοινωνική πρόνοια, η διαφορετική αντιμετώπιση των γυναικών σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, καθώς και η ελλιπής πρόβλεψη για την περαιτέρω ενίσχυση των γονιών που επιθυμούν να τεκνοποιήσουν είναι ορισμένες από τις «πληγές» που καταγράφει στις εκθέσεις της η εξειδικευμένης ομάδας εμπειρογνωμόνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι εμπειρογνώμονες προτείνουν άμεσα μέτρα ενίσχυσης και των δύο γονιών.

Συγκριτικά παραδείγματα
- Στη Σουηδία υπάρχει άδεια ανατροφής του παιδιού με αποδοχές 36 μηνών. Στην Ελλάδα, η μεγαλύτερη άδεια που μπορεί να πάρει ένας γονιός είναι 12 μήνες (δημόσιο).
- Στη Γερμανία υπάρχουν σημαντικά επιδόματα από το πρώτο παιδί, τα οποία κλιμακώνονται με κάθε γέννα. Η πρώτη (και μεγαλύτερη σε ποσό) επιταγή φτάνει συστημένα στο σπίτι, χωρίς να χρειάζεται καμία αίτηση ή έγγραφο από τους γονείς. Στην Ελλάδα, επίδομα λαμβάνουν τα τρία παιδιά, ύστερα από αίτηση.
- Πιο συγκεκριμένα, η κυβέρνηση του κρατιδίου του Βερολίνου στη Γερμανία, χορηγεί για τον πρώτο χρόνο κάθε παιδιού οικογενειακό επίδομα που ισούνται με το 65% του μισθού που έπαιρνε ο γονιός πριν από τη γέννηση.
- Στη Νορβηγία, το 85% των ανδρών παίρνει τουλάχιστον 4 μήνες άδεια με τη γέννηση κάθε παιδιού τους. Δικαίωμα «μήνα πατέρα» έχουν οι μπαμπάδες και στη Βρετανία.
- Στη Γαλλία, ο πατέρας μπορεί να λάβει 11μερη άδεια (ή 18 αν γεννηθούν δίδυμα), με την εγγύηση ότι όταν επιστρέψει θα βρεθεί ακριβώς στην ίδια θέση που είχε πριν φύγει, με αναπροσαρμογή μισθού. Στην Ελλάδα, ο πατέρας δεν δικαιούται άδεια.

- Όλγα Παρρή
«Γέννησα πριν από 3 μήνες, αλλά επειδή ήμουν απολυμένη δεν κατάφερα να ενταχθώ στην «διευκόλυνση» του ΟΑΕΔ», λέει η Όλγα Παρρή. Τον ερχόμενο μήνα, η Όλγα ετοιμάζεται να επιστρέψει στη δουλειά, στην οικογενειακή επιχείρηση που έχει «στήσει» με τον σύζυγό της. «Η ελληνική Πολιτεία δεν βοηθάει σε τίποτα, ίσα-ίσα σε αποθαρρύνει. Ακόμη και σε βρεφικό σταθμό που αναζήτησα να βάλω την μπέμπα τώρα που θα ξαναρχίσω τη δουλειά, δεν με δέχθηκαν λόγω φορολογικής δήλωσης. Αν δεν υπήρχε η θεία μου να μου κρατήσει το παιδί, δεν ξέρω τι θα έκανα».

- Μαρκέλλα Λύτρα
Η Μαρκέλλα Λύτρα, έγκυος στο δεύτερό της παιδί, θα κάνει χρήση της άδειας του ΟΑΕΔ. Ωστόσο, δεν το επέλεξε μετά την πρώτη της εγκυμοσύνη. «Εργάζομαι στον τομέα του μάρκετινγκ και ένιωθα ανασφάλεια για την εξέλιξη στη δουλειά μου: θα βρω τη δουλειά μου μετά; Θα μείνω «εκτός παιχνιδιού» για ένα χρόνο, θα είναι το ίδιο όταν γυρίσω;», τονίζει. «Είναι περισσότερο η νοοτροπία στον ιδιωτικό τομέα, που αντιμετωπίζει με διαφορετικό –«μισό» πολλές φορές- μάτι τις υποψήφιες και τις νέες μητέρες... Και αυτό έχει αντίκτυπο και στην... «υποδοχή» των μαμάδων από την κοινωνία», λέει χαρακτηριστικά.

- Βίκυ Πετρέα
«Η μητρότητα δεν ενθαρρύνεται στην Ελλάδα όχι μόνο από τα επιδόματα και την άδεια λοχείας, αλλά και από τις εκφάνσεις της καθημερινής μας ζωής», εξηγεί η Βίκυ Πετρέα, μητέρα ενός τετράχρονου αγοριού. Η ίδια, πολιτικός μηχανικός στο επάγγελμα, επέλεξε την ασφάλεια του Δημοσίου όταν αποφάσισε να κάνει οικογένεια. «Πήρα άδεια τοκετού και λοχείας, καθώς και τα αντίστοιχα επιδόματα, έμεινα ένα χρόνο με το μωρό μου, τώρα έχω μειωμένο ωράριο και μειωμένες αποδοχές. Ωστόσο, δεν φτάνουν μόνο αυτά: από τον παιδικό σταθμό μέχρι το σύστημα υγείας και την εκπαίδευση, η ελληνική Πολιτεία είναι απούσα από παντού, ενώ η γραφειοκρατία καλά κρατεί!», τονίζει.


- Έλενα Ζενάκου
Πρόεδρος του Κέντρου Ερευνών Θεμάτων Ισότητας
«Τα τελευταία χρόνια έχει υπάρξει σημαντική πρόοδος σε ό,τι αφορά την προστασία της μητρότητας, όπως η απαγόρευση απόλυσης εγκύου, οι αυξημένες επιδοτήσεις σε όλα τα προγράμματα επιδοτούμενης απασχόλησης και αυτο-απασχόλησης για άνεργες γυναίκες με ένα τουλάχιστον ανήλικο τέκνο, η δυνατότητα χορήγησης επιδόματος γάμου στους μονογονείς εργαζόμενους, αποτελούν ορισμένες μόνο από τις πολιτικές που συμβάλλουν στην ενίσχυση της μητρότητας. Σε πολλές περιπτώσεις όμως -ιδιαίτερα στον ιδιωτικό τομέα-, η νομοθεσία παραβιάζεται και η μητρότητα δεν αντιμετωπίζεται ως κοινωνικό δικαίωμα. Η προστασία του θεσμού της μητρότητας δεν αποτελεί αποκλειστική ευθύνη της Πολιτείας αλλά και χρέος του κάθε ενός από εμάς ξεχωριστά».